همه گیرشناسی خشکیدگی بلوط: تحلیل الگوی مکانی زمانی - مرگ ومیر بلوط در یک جنگل بلوط بلندمازو در استان گلستان (مطالعه موردی: پارک جنگلی قرق)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 دانشگاه گلستان

چکیده

ارزیابی تراکم جمعیت و الگوهای مکانی درختان بیمار از معیارهای مهم در انتخاب روش مدیریت و همه‌گیرشناسی بیماری‌های درختان جنگلی است. این پژوهش با هدف ارزیابی شدت خسارت و الگوی مکانی- زمانی خشکیدگی بلندمازو در پارک جنگلی قرق در استان گلستان انجام گرفت. وضعیت سلامت درختان بلندمازو در سال‌های 1392 و 1393 در هفت ترانسکت در قالب روش نقطۀ مرکزی یک‌چهارم ارزیابی شد. نتایج نشان داد که توزیع نرخ آلودگی و خشکیدگی درختان بلندمازو در پارک جنگلی قرق غیریکنواخت است، به‌طوری که در بخش غربی پارک، شدت خسارت و نرخ آلودگی و مرگ‌ومیر شتاب بیشتری دارد. درختان مرده با شدت به‌نسبت زیاد در مقیاس‌های بزرگ (900 متر) تشکیل خوشه می‌دهند، اما پس از یک سال شدت خوشه‌ها کمتر می‌شود و در 200، 400، 600 و 800 متر خوشه‌های ضعیفی تشکیل می‌دهند. تجزیه‌وتحلیل هم‌رخدادی شدت‌های مختلف خسارت بیماری با درختان مرده نشان داد که درختان تازه آلوده‌شده رابطۀ منفی با درختان مرده دارند و در فاصلۀ دورتری از این درختان حضور می‌یابند؛ ولی درختان دچار خسارت شدید، رابطه‌ای قوی با درختان مرده دارند. براساس نتایج این تحقیق می‌توان الگوی مناسبی برای طرح‌ریزی برنامه‌های کاربردی حفاظت و حمایت از جنگل‌های آلوده و پایش گسترش خشکیدگی بلوط به‌دست آورد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Epidemiology of oak decline: spatial-temporal mortality pattern of oak in a Golestan chestnut-leaved oak forest (Case study: Qoroq forest park)

چکیده [English]

Evaluating the population density and spatial pattern of infected trees are one of the important criteria for selecting the management method and epidemiology of forest diseases. This study aimed at assessing the damage intensity and spatial-temporal mortality patterns of oak in Qoroq forest park, Golestan province. the health of oak trees was evaluated in seven transects by using quarter-point method in 2013 and 2014. The results showed that the rate of infection and decline of oak trees in Qoroq forest park has heterogeneous distribution, so in the western part of the park, damage intensity and rate of infection and mortality are higher. Initially the dead trees indicated strong spatial clustering at larger scales (900 m) and after a year, intensity of clustering was less pronounced so that at 200, 400, 600 and 800 m, weak clusters are formed. However the co-occurrence analysis of disease severity damage showed that newly infected trees and dead trees had a negative association and occurred in the clusters away from the dead trees, but the trees with high damage was strongly related to the mortality. The results can be a suitable model for planning conservation applications and protection of infected oak forests and monitoring the oak decline

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spatial-temporal pattern
  • Oak decline
  • Epidemiology
  • Forest Park Qoroq