<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0">
  <channel>
    <title>نشریه جنگل و فرآورده های چوب</title>
    <link>https://jfwp.ut.ac.ir/</link>
    <description>نشریه جنگل و فرآورده های چوب</description>
    <atom:link href="" rel="self" type="application/rss+xml"/>
    <language>fa</language>
    <sy:updatePeriod>daily</sy:updatePeriod>
    <sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
    <pubDate>Sun, 23 Aug 2026 00:00:00 +0330</pubDate>
    <lastBuildDate>Sun, 23 Aug 2026 00:00:00 +0330</lastBuildDate>
    <item>
      <title>سخن سردبیر</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108780.html</link>
      <description>در ابتدا درگذشت دو استاد برجسته علوم چوب، زنده‌یاد دکتر کاظم دوست‌حسینی و زنده‌یاد دکتر سعید امیری را به جامعه علمی کشور تسلیت می‌گویم. یاد و نامشان گرامی باد. به اطلاع نویسندگان محترم می‌رساند، اخیرا برخی تغییرات در راهنمای نگارش مقالات نشریه اعمال شده است. بنابراین، تقاضا می‌شود پیش از ارسال مقاله، آخرین نسخه فایل راهنمای نگارش مقاله به‌دقت مطالعه شود. برای سهولت کار نویسندگان محترم و با هدف تمرکز بهتر آنها بر کیفیت علمی مقاله، این نشریه از سیاست "ارسال مقاله با قالب‌بندی آزاد" [1]پیروی می‌کند. بنابراین، در مرحله اولیه ارسال مقاله[2] نیازی به رعایت دستورالعمل‌های نگارش مانند اندازه و نوع فونت و شیوه تهیه فهرست منابع نیست. با این وجود، مقاله ارسالی باید خوانا بوده و همه بخش‌های مقاله موجود باشند. بعد از بازنگری و تایید داوران، مقاله دقیقا باید مطابق دستورالعمل نشریه آماده شود. با هدف تسهیل نگارش مقاله، فایل‌های جدید نمونه مقاله و نمونه شکل نیز در بخش راهنمای نویسندگان در دسترس است. همان طور که گفته شد در مرحله اولیه ارسال مقاله، نویسندگان می‌توانند با هر سبکی فهرست منابع خود را آماده کنند ولی بعد از تایید داوران، باید منابع دقیقا طبق دستورالعمل نشریه و مطابق با سبک APA 7th Edition آماده شده و درج DOI به صورت URL کامل نیز در انتهای منابع در صورت موجود بودن الزامی است. چون نوع داوری مقالات در این نشریه دوسو ناشناس است، بنابراین برای این که هویت نویسندگان تا حد امکان آشکار نشود، در نسخه ارسالی مقاله برای داوری (فایل مقاله بدون نام نویسندگان) از درج بخش ملاحظات اخلاقی (مانند مشارکت نویسندگان، حامی مالی، سپاسگزاری و ...) خودداری شده و پس از پایان/تأیید داوری و در مرحله آماده‌سازی نسخه نهایی به مقاله اضافه شود. به منظور سهولت داوری نهایی، در مرحله بازنگری مقاله باید اصلاحات انجام شده مورد نظر هر داور با یک رنگ مجزا در متن مقاله مشخص و برجسته شود. مقالات این نشریه پس از پذیرش نهایی و تکمیل فرایند ویراستاری، بر اساس اولویت آماده‌شدن برای انتشار و با رعایت ترتیب زمانی پذیرش و انجام اصلاحات ویراستاری توسط نویسندگان منتشر می‌شود. در ضمن، آئین‌نامه نشریات علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مبنی بر محدودیت تعداد مقالات گروه دبیران (هیات تحریریه) در هر سال و نیز حداقل درصد مقالات منتشر شده هر شماره از نویسندگان خارج از موسسه نیز رعایت می‌شود. بر این اساس، در شماره جاری شش مقاله در حوزه علوم چوب و دو مقاله در حوزه علوم جنگل منتشر شده است. در حوزه صنایع سلولزی چهار مقاله از پژوهشگران دانشگاه تهران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری و دانشگاه تربیت مدرس منتشر شده است که به موضوع تولید سلولز از پسماند ساقه موز و الیاف بازیافتی و توسعة راهکارهای موثر و سازگار با محیط‌زیست برای تصفیه پساب تولید خمیرکاغذ کرافت و بهبود خواص کاغذ چاپ و تحریر پرداخته شده است. در مقاله دیگر از متخصصین دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، خواص چسب اوره‌فرمالدئید با پوشش‌دار کردن نانوذرات مغناطیسی برای کاربرد در پرس&amp;amp;lrm;های مجهز به گرمادهی رادیوفرکانس اصلاح شد. پژوهشگران دانشگاه تهران نیز با همکاری متخصصین مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی و سازمان پژوهش‌های علمی و صنعتی ایران موفق به اصلاح سطح چوب با استفاده از فناوری پلاسما برای بهبود عملکرد پوشش‌دهی آن شدند. در مقاله‌ای از حوزه علوم جنگل، پژوهشگران مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی با هدف برنامه‌ریزی اصولی برای حفاظت، احیا، توسعة کشت و بهره‌برداری پایدار سماقRhus coriaria L، بوم‌شناختی رویشگاه‌های این گونه درختچه‌ای را در این استان بررسی کردند. در مقاله دیگر، پژوهشگران دانشگاه تبریز به موضوع گیاه‌پالایی و انتخاب گونه‌های درختی موفق در کاهش و حذف آلاینده‌ها در منطقة معدن مس سونگون در استان آذربایجان شرقی پرداختند. از همه نویسندگان محترم که این نشریه را برای انتشار دستاوردهای ارزشمند خود انتخاب کردند، صمیمانه تشکر می‌کنم. همچنین، از داوران محترم که با قبول زحمت داوری، موجب ارتقای کیفی مقالات نشریه می‌شوند، قدردانی می‌شود. [1]Free format submission[2]Initial submission</description>
    </item>
    <item>
      <title>یادبود: دکتر کاظم دوست‌حسینی (1326-1405) و دکتر سعید امیری (1317-1405)</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108781.html</link>
      <description>در تابستانی که گذشت جامعه علمی منابع طبیعی و علوم و صنایع چوب و کاغذ کشور دو تن از چهره‌های برجسته و صاحب‌نظر خود، زنده‌یاد دکتر کاظم دوست‌حسینی و زنده‌یاد دکتر سعید امیری را از دست داد. این دو استاد فقید و فرهیخته سالیان دراز در تربیت نسل‌های متعدد از دانشجویان این رشته نقش موثری ایفا کردند و امروز بسیاری از شاگردان ایشان در دانشگاه‌ها و صنایع کشور مشغول خدمت‌اند. دکتر دوست‌حسینی در سال 1326 در شهرستان یزد متولد شد. ایشان در سال 1345 تحصیلات دانشگاهی خود را در دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران شروع کردند و پس از پایان تحصیلات کارشناسی یک دوره کارآموزی یکساله را نیز در کشور سوئیس سپری کردند. وی دوره‌های کارشناسی‌ارشد و دکتری خود را در دانشگاه لاوال کانادا گذراندند و در سال 1359 درجه دکتری خود را در موضوع &amp;amp;laquo;خودچسبندگی چوب و مواد لیگنوسلولزی&amp;amp;raquo; از این دانشگاه اخذ کردند. در همان سال، به ایران بازگشتند و در گروه چوب‌شناسی و صنایع چوب دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران مشغول خدمت شدند. فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی ایشان در حوزه فناوری‌های تولید فراورده‌های مرکب چوب متمرکز بود و یکی از آثار ایشان یعنی کتاب &amp;amp;laquo;فناوری تولید و کاربرد صفحات فشرده چوبی&amp;amp;raquo; از انتشارات دانشگاه تهران هنوز به‌عنوان مرجع علمی معتبر و مورد استناد در دانشگاه‌ها و صنایع کشور مورد استفاده قرار می‌گیرد. این استاد فقید در سال 1377 به مرتبه استادی دانشگاه نائل آمدند و پس از سال‌ها خدمت علمی در اسفندماه سال 1389 بازنشسته شدند. دقت، نظم و جدیت در کار و مسئولیت‌پذیری از ویژگی‌های برجسته شخصیتی ایشان بود. پنج دوره مدیرگروه چوبشناسی، دو دوره معاونت آموزشی و پژوهشی دانشکده منابع طبیعی، عضویت در شورای عالی منابع طبیعی، عضویت در شورای انتشارات دانشکده منابع طبیعی و سرپرست انتشارات و مجله، عضو هیات تحریریه مجله منابع طبیعی و پنج سال سردبیری این مجله و عضو وابسته فرهنگستان علوم و رئیس شاخه چوب‌شناسی این فرهنگستان تنها بخشی از خدمات علمی و اجرایی ارزشمند این استاد فقید به شمار می‌آید. دکتر سعید امیری در سال 1317 در سبزوار متولد شد. بعد از طی دوران تحصیلات کارشناسی و کارشناسی‌ارشد خود در دانشگاه گوتینگن آلمان در رشته مهندسی جنگلداری و اقتصاد جنگل، در سال 1349 ابتدا به عنوان عضو هیئت علمی در گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل دانشکده جنگلداری و سپس در گروه چوب‌شناسی و صنایع چوب دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران مشغول خدمت شدند. ایشان در سال 1354 دوره دکتری خود را در دانشگاه منابع طبیعی و علوم زیستی وین (بوکو، بودن‌کولتور) اتریش در رشته اقتصاد جنگل و صنایع چوب و در موضوع &amp;amp;laquo;درجه‌بندی چوب&amp;amp;raquo; سپری کردند. این استاد فقید از پیشگامان توسعه آموزش مباحث اقتصاد و مدیریت صنایع چوب در ایران بودند. تواضع و فروتنی و بی‌پیرایه بودن از ویژگی‌های برجسته شخصیتی این استاد فرهیخته بود. ایشان سالها ریاست بخش استاندارد و درجه‌بندی چوب سازمان ملی استاندارد ایران را بر عهده داشتند. ثبت جدول استاندارد ملی ایران برای درجه‌بندی چوب‌های پهن‌برگ به شماره ۱۲۷۵ یکی از آثار ماندگار دکتر امیری به شمار می‌آید. از دیگر آثار علمی او می‌توان به کتاب &amp;amp;laquo;تحولات بازار چوب در ایران&amp;amp;raquo; به زبان آلمانی و همکاری در تالیف کتاب &amp;amp;laquo;روش‌های درجه‌بندی و اندازه‌گیری الوار و گرده‌بینه&amp;amp;raquo; اشاره کرد. ایشان دو دوره مدیریت گروه چوب‌شناسی و صنایع چوب دانشگاه تهران را برعهده داشتند و یک دوره نیز سرپرست انتشارات مجله منابع‌ طبیعی ایران بودند. این استاد فقید پس از سال‌ها خدمت به جامعه دانشگاهی، در مهرماه 1383 به افتخار بازنشستگی نائل آمدند. &amp;amp;laquo;یاد و میراث علمی آنها جاودان خواهد ماند&amp;amp;raquo;</description>
    </item>
    <item>
      <title>بررسی بوم‌شناختی رویشگاه‌های سماق (.Rhus coriaria L) در استان آذربایجان غربی</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_107770.html</link>
      <description>مقدمه: مطالعة حاضر به بررسی بوم‌شناختی رویشگاه‌های سماق (.Rhus coriaria L) در استان آذربایجان غربی پرداخته و هدف اصلی آن، تبیین شرایط بوم‌شناختی مؤثر بر رشد و نمو این گونة گیاهی در منطقه است. با توجه به محدودیت داده‌های منطقه‌ای، پژوهش با هدف تعیین مشخصات رویشگاهی مناسب برای کاشت و تکثیر طبیعی سماق در این استان انجام شده است. تأکید بر شناخت ویژگی‌های بوم‌شناختی رویشگاه‌ها برای مدیریت پایدار و احیای آنها، بخش مهمی از اهداف این تحقیق را تشکیل می‌دهد.روش پژوهش: این پژوهش در مرکز و جنوب استان آذربایجان غربی صورت گرفت. سه رویشگاه در شهرستان سردشت (یک رویشگاه طبیعی و دو نیمه‌طبیعی) و دو رویشگاه طبیعی در شهرستان ارومیه به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. نمونه‌برداری از این رویشگاه‌ها به‌صورت سیستماتیک-تصادفی انجام شد. نمونه‌برداری خاک (عمق 30-0 سانتی‌متر)، میزان تولید میوه (وزن خوشه) و متغیرهای کمی گونه از جمله ارتفاع درختچه، قطر در ارتفاع برابر سینه، سطح تاج پوشش، قطر در محل یقه، تعداد خوشه، تعداد جست، تراکم درختان و تعداد پایه در واحد سطح مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به وسعت رویشگاه‌ سه ترانسکت طولی به طول 200 متر در هر رویشگاه انتخاب و در طول ترانسکت‌ها، قطعات‌نمونه به فاصلة 10 متر از یکدیگر و به ابعاد 3 در 3 متر انتخاب و نمونه‌برداری صورت گرفت. روش خوشه‌بندی دو طرفه بین متغیرهای خاک و متغیرهای زیستی و نیز بین رویشگاه‌ها انجام شد تا میزان تشابهات و عدم تشابهات مابین این عوامل مشخص شود. PCA و خوشه‌بندی دو‌طرفه به‌وسیلة نرم‌افزار آماری PAST انجام گرفت.یافته‌ها: نتایج آزمایش خاک در رویشگاه‌های مورد بررسی نشان از متفاوت بودن خصوصیات خاک در پنج رویشگاه مورد بررسی داشت. اسیدیتة خاک بین ۷ تا 7/9، شوری بین 0/33 تا 0/73 میکروزیمنس بر سانتی‌متر، درصد آهک بین بین 0/93 وتا 1/87، فسفر قابل دسترس بین 7/1 تا ۱۹ قسمت در میلیون، پتاسیم قابل دسترس بین 73/3تا ۲۷۶ قسمت در میلیون و درصد کربن آلی بین 0/92 تا 1/54 در پنج رویشگاه مورد بررسی مشاهده شد. همبستگی میان میزان درصد سیلت خاک و وزن میوه در هر پایه نشان‌دهندة رابطة مثبت و معنی‌دار بود. ضریب همبستگی ارتفاع پایه‌های سماق با میزان پتاسیم خاک نشانگر ارتباط معنی‌دار منفی بین این دو پارامتر در این مطالعه می‌باشد. نتایج به‌دست آمده از آنالیز مؤلفه‌های اصلی بیانگر این هستند که مهمترین عوامل تأثیرگذار بر رشد و نمو سماق میزان پتاسیم خاک و بافت خاک (درصد سیلت و ماسه خاک) می‌باشند.نتیجه‌&amp;amp;shy;گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که مهمترین پارامترهای تأثیرگذار بر تفکیک رویشگاه‌های سماق در آذربایجان‌غربی، وزن میوه در هر پایه، میزان بارندگی سالانه، مقدار پتاسیم خاک و بافت خاک می‌باشد. وابستگی سماق به آب برای رشد زایشی و نیاز آن به نور خورشید عوامل کلیدی دیگر در تعیین شرایط رویشگاهی به‌شمار می‌روند. همچنین، ارتباط پیچیده‌ای بین رشد رویشی و زایشی مشاهده شد که بر اهمیت تعادل بین این دو جنبه رشدی برای حداکثر تولید میوه تأکید دارد. این یافته‌ها می‌توانند مبنایی برای مدیریت پایدار، احیای رویشگاه‌ها و انتخاب مکان‌های مناسب برای کاشت و توسعة این گونه ارزشمند فراهم کنند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>استخراج سلولز با خلوص بالا از پسماند ساقة موز و تحلیل جامع ساختار بلوری و رفتار حرارتی آن</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108038.html</link>
      <description>مقدمه: افزایش تولید موز در مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری، حجم قابل‌توجهی از پسماندهای لیگنوسلولزی از جمله ساقة کاذب موز را به‌همراه دارد. این پسماندها اغلب بدون استفادة مؤثر رها یا سوزانده می‌شوند، در حالی‌که به‌دلیل دارا بودن سلولز، همی‌سلولزها، لیگنین و ترکیبات فیبری، می‌توانند به‌عنوان منبعی تجدیدپذیر برای تولید مواد زیست‌پایه مورد استفاده قرار گیرند. هدف از این پژوهش، استخراج سلولز با خلوص بالا از پسماند ساقة موز و ارزیابی همزمان ویژگی‌های شیمیایی، ساختاری، بلوری، حرارتی و درجة پلیمریزاسیون آن بود.روش پژوهش: الیاف ساقة موز پس از جمع‌آوری، شست‌وشو، خشک‌سازی و خردایش، تحت تیمار قلیایی ملایم با محلول 4 درصد هیدروکسید سدیم در دمای 75 تا 80 درجة سانتی‌گراد قرار گرفتند. سپس برای حذف بیشتر همی‌سلولزها، لیگنین و ترکیبات استخراجی، از توالی رنگبری اکسایشی سه‌مرحله‌ای استفاده شد. ترکیبات شیمیایی اولیه، میزان خاکستر، ساختار شیمیایی با طیف‌سنجی مادون قرمز تبدیل فوریه، ساختار بلوری با پراش پرتو ایکس، رفتار حرارتی با آنالیز توزین حرارتی و درجة پلیمریزاسیون به روش ویسکوزیمتری در حلال کوپرآمونیم بررسی شد.یافته‌ها: نتایج ترکیبات شیمیایی نشان داد که الیاف ساقة موز حاوی 35/5درصد سلولز، 28/9درصد همی‌سلولزها، 16 درصد لیگنین و 19/6درصد مواد استخراجی بود. میزان خاکستر از 14/94درصد در نمونة خام به 8/75 درصد پس از پخت و 3/70 درصد پس از رنگبری کاهش یافت که نشان‌دهندة حذف مؤثر ترکیبات معدنی و ناخالصی‌های غیرآلی بود. آنالیز FTIR حذف باندهای شاخص همی‌سلولزها و لیگنین را تأیید کرد، در حالی‌که باندهای مربوط به ساختار &amp;amp;beta;-1,4-گلوکانی سلولز حفظ شد و نشان داد که اسکلت اصلی سلولزی طی فرآیند، پایدار مانده است. نتایج XRD بیانگر افزایش سهم نسبی فاز بلوری در نمونة تیمارشده بود؛ به‌گونه‌ای که شاخص بلورینگی از 57/87درصد در الیاف خام به 86/4درصد در الیاف رنگبری‌شده افزایش یافت که به حذف بخشی از مناطق آمورف طی پخت و رنگبری نسبت داده می‌شود. همچنین درجة پلیمریزاسیون از 395 در الیاف خام به 1100 در محصول سلولزی افزایش یافت. آزمون TGA نیز افزایش پایداری حرارتی نمونه‌های تیمارشده را نشان داد؛ به‌طوری که در منحنیDTG، پیک تجزیة همی‌سلولزها در بازة حدود 220 تا 320 درجة سانتی‌گراد به‌طور چشمگیر کاهش یافته و تقریباً حذف شد و در نتیجه غلبة فاز سلولزی در ساختار نهایی تأیید شد.نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که ترکیب تیمار قلیایی ملایم و رنگبری اکسایشی، روشی مؤثر برای حذف اجزای غیرسلولزی ساقة موز و تولید سلولز با خلوص، بلورینگی، پایداری حرارتی و درجة پلیمریزاسیون بالا است. بنابراین، پسماند ساقة موز می‌تواند به‌عنوان منبعی ارزان، تجدیدپذیر و ارزشمند برای تولید الیاف سلولزی و مواد زیست‌پایه در چارچوب اقتصاد زیستی چرخشی مورد استفاده قرار گیرد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>پتانسیل تجمع فلزات سنگین در درختان اقاقیا و زبان گنجشک کاشته شده در فضای سبز معدن مس سونگون</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108142.html</link>
      <description>مقدمه: یکی از اثرات عمدة ‌محیط‌زیستی ناشی از استخراج روباز معادن، ایجاد توده‌های عظیم روباره و حفره‌های عمیق در محل‌های استخراج است. در واقع این توده&amp;amp;shy;ها، زباله&amp;amp;shy; های معدنی هستند که علاوه بر محتوای بالای قطعات سنگ، ظرفیت نگهداری رطوبت کم، چگالی ظاهری بالاتر، مواد مغذی کم، pH پایین‌تر حاوی عناصر بالقوة سمی مانند فلزات سنگین بوده و بر سلامت محیط‌زیست و انسان تأثیر منفی می‌گذارند. از این&amp;amp;shy; رو، توسعة روش‌های درمانی برای کاهش اثرات مخرب محیط‌زیستی آن ضروری است. در میان این روش‌های درمانی، گیاه‌پالایی از پتانسیل گونه‌های مختلف گیاهی برای حذف فلزات سنگین از مکان‌های آلوده استفاده می‌کند. هدف اصلی این پژوهش، بررسی جذب فلزات سنگین توسط برگ گونه‌های درختی اقاقیا و زبان گنجشک بود که در اطراف معدن مس سونگون ورزقان کاشته شده بودند.روش&amp;amp;shy; پژوهش: برای انجام این پژوهش نمونه‌های برگ از دو درخت اقاقیا و زبان گنجشک که در فضای سبز اطراف معدن مس سونگون کاشته شده بود، جمع‌آوری شد. سن تقریبی درختان انتخاب شده بین 15 تا 20 سال بود. درختان انتخاب‌شده برای نمونه‌برداری، از بین پایه‌های بالغ، کاملاً سالم، بدون آفت و آسیب فیزیکی، با تاج‌پوشش طبیعی و در دسترس انتخاب شدند. نحوة انتخاب پایه&amp;amp;shy;ها به&amp;amp;shy;صورت تصادفی و با پنج پایة درختی با سه تکرار انجام گرفت. تعداد 20 تا ۳۰ برگ&amp;amp;shy; از یک‌سوم بالایی تاج درخت و طی یک مرحله برداشت شدند. پس از جمع‌آوری برگ‌ها، نمونه‌ها در بسته‌های کاغذی به آزمایشگاه منتقل و هضم شدند. در آزمایشگاه، غلظت عناصر سنگین مس، مولیبدن، سرب و کادمیوم با استفاده از دستگاه ICP-MS اندازه&amp;amp;shy;گیری شد. همچنین شاخص&amp;amp;shy;های تجمع زیستی (BCF)، شاخص جامع تجمع زیستی (CBCI) و شاخص تجمع فلز (MAI) محاسبه شدند. برای تجزیه‌و‌تحلیل داده ها، ابتدا از آزمون‌های شاپیرو-ویلک، برای بررسی نرمال بودن داده&amp;amp;shy; ها استفاده شد و سپس از آزمون&amp;amp;shy; تی تست برای بررسی معنی&amp;amp;shy; داری استفاده شد.یافته &amp;amp;shy;ها: تجزیه‌و‌تحلیل&amp;amp;shy; داده &amp;amp;shy;ها نشان داد تجمع زیستی عناصر سنگین مولیبدن، مس، سرب و کادمیوم در بین دو گونة درختی اقاقیا و زبان گنجشک اختلاف معنی&amp;amp;shy; داری با هم دارند. نتایج آزمون تی نشان داد که غلظت فلز مولیبدن، مس، سرب و کادمیوم در گونه اقاقیا به&amp;amp;shy; طور معنی &amp;amp;shy;داری نسبت به زبان گنجشک بیشتر است. به&amp;amp;shy; طورکلی بیشترین میزان جذب و استخراج توسط گونه‌های درختی برحسب فلزات به &amp;amp;shy;ترتیب عناصر مس، مولیبدن، سرب و کادمیوم بودند. مشاهده شد که میزان فلزات سنگین مس، سرب و مولیبدن در تمامی نمونه‌های برگ بیشتر از حد استاندارد است. براساس نتایج شاخص تجمع زیستی به&amp;amp;shy; دست آمده از این پژوهش، مشخص شده که گونة اقاقیا بیش انباشت‌گر اختصاصی مولیبدن و گونة زبان‌گنجشک شاخص مولیبدن می‌باشد، درحالی&amp;amp;shy; که جذب سایر عناصر در هر دو گونه تفاوت چشمگیری نشان نداد. همچنین براساس شاخص تجمع فلز گونة اقاقیا بیشترین میزان تجمع فلزات سنگین را در بین دو گونة مورد مطالعه دارد. همچنین بیشترین مقدار شاخص جامع تجمع فلزات مربوط به گونة اقاقیا بود. نتایج تقسیم‌بندی گونه‌های درختی براساس میزان جذب فلزات سنگین نشان داد که گونة‌ اقاقیا به‌عنوان بیش ‌انباشت‌گر اختصاصی مولیبدن معرفی شده و زبان گنجشک در گروه شاخص برای مولیبدن قرار گرفتند. با این&amp;amp;shy;حال، اقاقیا نسبت به عناصر مس، سرب و کادمیوم شاخص به جذب بود و زبان گنجشک در گروه مقاوم قرار گرفت.نتیجه&amp;amp;shy; گیری: در مجموع، با توجه به نتایج حاصل از شاخص &amp;amp;shy;های مورد بررسی در این پژوهش، مشاهده شد که گونة اقاقیا نسبت به زبان گنجشک توانایی بیشتری در تجمع فلزات سنگین از خاک دارد و به&amp;amp;shy;عنوان بیش‌انباشت‌کننده طبقه&amp;amp;shy;بندی شد. علاوه بر این، مطابق با نتایج مطالعة حاضر، استفاده از گونة‌ زبان گنجشک ممکن است صرف &amp;amp;shy;نظر از مقادیر پایین‌تر شاخص &amp;amp;shy;های آنها، انتخاب موفقی برای گیاه‌پالایی باشد. این مطالعه به&amp;amp;shy; عنوان یک بینش مقدماتی عمل می‌کند که مسیر پژوهش‌های آینده را در مورد بهبود مدیریت محیط‌های آلوده از طریق پایش زیستی و تجمع زیستی عناصر سنگین روشن می‌سازد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>تصفیة پساب تولید خمیرکاغذ کرافت به روش لخته‌سازی الکتریکی: تأثیر pH اولیه و زمان الکترولیز</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108143.html</link>
      <description>مقدمه: صنعت خمیرکاغذ و کاغذسازی یکی از صنایع پرمصرف آب و تولیدکنندة حجم زیادی از پساب‌های با بار آلودگی بالا است. پساب این صنعت، به‌ویژه در فرآیند کرافت، حاوی مقادیر زیادی مواد آلی مقاوم به تجزیه، ترکیبات لیگنینی، مواد جامد محلول (TDS) و مواد معلق است که سبب افزایش اکسیژن‌خواهی شیمیایی (COD)، کدورت و رنگ پساب می‌شوند. تخلیة این پساب‌ها بدون تصفیة مناسب، مخاطرات محیط‌زیستی زیادی دارد. روش‌های متعددی نظیر تصفیه‌های زیستی، انعقاد شیمیایی، فرآیندهای غشایی و اکسیداسیون پیشرفته برای کاهش آلودگی این پساب‌ها به‌کار گرفته شده‌اند، اما محدودیت‌هایی مانند هزینة زیاد، مصرف زیاد مواد شیمیایی و تولید لجن فراوان، کاربرد گستردة آنها را با مشکل مواجه کرده است. در سال‌های اخیر، فرآیند لخته‌سازی الکتریکی به‌دلیل سهولت بهره‌برداری، مصرف کم مواد شیمیایی و کارایی مناسب در حذف آلاینده‌های آلی، به‌عنوان یکی از فناوری‌های نوین تصفیة پساب مورد توجه قرار گرفته است. هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر زمان تصفیه و pH اولیه بر کارایی فرآیند لخته‌سازی الکتریکی در کاهش آلودگی پساب حاصل از تولید خمیرکاغذ کرافت است.روش پژوهش: نمونه‌های پساب از محل پساب‌های رقیق‌شده بخش تولید خمیرکاغذ کرافت کارخانة تولید خمیرکاغذ کرافت پهن‌برگان شمال ایران تهیه شد. ویژگی‌های اولیة پساب شامل COD، TDS و کدورت به‌ترتیب برابر با 860 و 507 میلی‌گرم بر لیتر و 309 NTU بود. آزمایش‌های تصفیه به روش لخته‌سازی الکتریکی در یک راکتور منقطع و در دمای محیط با ولتاژ ثابت 15 ولت انجام شد. در این پژوهش، از الکترود آهن به‌عنوان آند و الکترود آلومینیوم به‌عنوان کاتد استفاده شد و هیچ الکترولیتی به سیستم افزوده نشد. pH اولیة پساب در چهار سطح 3، 5، 7 و 10 تنظیم شد و زمان الکترولیز در سه سطح 10، 20 و 40 دقیقه مورد بررسی قرار گرفت. ویژگی‌های COD، TDS و کدورت پیش و پس از تصفیه، براساس روش‌های استاندارد APHA اندازه‌گیری شدند. تمامی آزمایش‌ها در سه تکرار انجام و نتایج با استفاده از طرح فاکتوریل در قالب بلوک‌های کامل تصادفی تجزیه‌و‌تحلیل شدند. مقایسة میانگین‌ها نیز با آزمون چنددامنه‌ای دانکن در سطح احتمال 5 درصد انجام گرفت.یافته‌ها: نتایج نشان داد که افزایش زمان تصفیه سبب بهبود معنی‌دار کارایی فرآیند الکتروکواگولاسیون شد. اثر زمان تصفیه و pH اولیه بر COD، TDS و کدورت در سطح اطمینان 99 درصد معنی‌دار بود، در حالی‌که اثر متقابل این دو عامل معنی‌دار نشد. افزایش زمان الکترولیز از 10 به 40 دقیقه باعث کاهش بیشتر آلاینده‌ها شد که این موضوع به افزایش انحلال آند آهنی، تشکیل بیشتر هیدروکسیدهای فلزی و افزایش جذب و جداسازی مواد آلاینده نسبت داده شد. همچنین، pH اولیه تأثیر قابل‌توجهی بر کارایی فرآیند داشت و بیشترین کارایی حذف در pH نزدیک به خنثی (7-5 =pH) مشاهده شد. در شرایط اسیدی و قلیایی شدید، بازدهی حذف کاهش یافت که این موضوع به تغییر گونه‌های هیدروکسیل آهن و کاهش پایداری لخته‌ها نسبت داده شد. در شرایط بهینه شامل pH برابر با 7 و زمان تصفیه 40 دقیقه، مقادیر COD، TDS و کدورت به‌ترتیب از 860، 507 میلی‌گرم بر لیتر و 309 NTU به 298/5، 264/5میلی‌گرم بر لیتر و 26/5 NTU کاهش یافت که به‌ترتیب معادل 65، 47 و 91 درصد کاهش نسبت به مقادیر اولیه بود.نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که فرآیند لخته‌سازی الکتریکی با استفاده از الکترودهای آهن و آلومینیوم، روشی مؤثر، ساده و سازگار با محیط‌زیست برای تصفیة پساب تولید خمیرکاغذ کرافت است. زمان تصفیه و pH اولیه از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر عملکرد سیستم بودند و شرایط نزدیک به خنثی، بهترین بازدهی حذف آلاینده‌ها را فراهم کرد. در مجموع، این فرآیند توانایی خوبی در کاهش COD، TDS و کدورت پساب داشته و می‌تواند به‌عنوان یک گزینة مناسب برای پیش‌تصفیه یا تصفیة تکمیلی پساب صنایع خمیرکاغذ مورد استفاده قرار گیرد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>اثر اصلاح کربنات کلسیم رسوبی با نشاستة کاتیونی و کیتوزان و تأثیر آن بر ویژگی&amp;shy;های کاغذ چاپ و تحریر</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108249.html</link>
      <description>مقدمه: در صنعت کاغذ&amp;amp;shy;سازی، استفاده از پرکننده‌های معدنی به‌عنوان راهکاری مؤثر برای کاهش هزینة تولید و بهبود خواص نوری کاغذ، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. کربنات کلسیم رسوبی (PCC) به‌دلیل قیمت مناسب، در دسترس بودن و توانایی بالا در افزایش روشنی و ماتی کاغذ، یکی از پرکاربردترین پرکننده‌ها در تولید کاغذهای چاپ و تحریر محسوب می‌شود. با وجود این مزایا، استفاده از PCC با چالش‌های مهمی از جمله کاهش ماندگاری پرکننده در شبکة الیافی و افت قابل‌توجه خواص مقاومتی کاغذ همراه است. این مسئله عمدتاً ناشی از ضعف برهم‌کنش‌های سطحی بین ذرات PCC و الیاف سلولزی آنیونی بوده و منجر به خروج پرکننده در فرآیند آبگیری و کاهش مقاومت مکانیکی کاغذ می‌گردد. در سال‌های اخیر، اصلاح سطحی پرکننده‌ها با استفاده از پلیمرهای کاتیونی و زیست‌سازگار، به‌ویژه نشاستة کاتیونی (CS) و کیتوزان (CH)، به‌عنوان رویکردی مؤثر برای افزایش هم‌سازگاری پرکننده و الیاف مورد توجه قرار گرفته است. هدف از این پژوهش، بررسی اثر اصلاح سطحیPCC  با نشاستة کاتیونی، کیتوزان و ترکیب این دو پلیمر، و همچنین ارزیابی نقش پلی‌آکریل‌آمید کاتیونی (CPAM) به‌عنوان کمک‌نگهدارنده بر ماندگاری پرکننده و خواص نوری، ساختاری و مقاومتی کاغذ چاپ و تحریر می‌باشد.روش پژوهش: در این تحقیق، کربنات کلسیم رسوبی به‌صورت جداگانه با نشاستة کاتیونی، کیتوزان و مخلوط نشاسته وکیتوزان اصلاح سطحی شد. فرآیند اصلاح شامل تهیة دوغاب پرکننده، افزودن پلیمرهای کاتیونی تحت شرایط کنترل‌شدةpH و دما، و سپس خشک‌کردن و آسیاب نمونه‌های اصلاح‌شده بود. کاغذ&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;های دست‌ساز با استفاده از خمیر الیاف بلند وارداتی و با وزن پایة حدود ۶۰ گرم بر مترمربع تهیه شدند. در برخی تیمارها، پلی‌آکریل‌آمید کاتیونی به‌عنوان کمک‌نگهدارنده به سیستم افزوده شد. آزمون‌های مختلف شامل تعیین درصد خاکستر (به‌عنوان شاخص ماندگاری پرکننده)، درجة روشنی، ماتی، چگالی ظاهری و شاخص‌های مقاومتی کششی، ترکیدن و پارگی مطابق با استانداردهای Technical Association of the Pulp and Paper Industry (TAPPI) انجام گرفت.یافته &amp;amp;shy;ها: نتایج نشان داد که اصلاح سطحی PCC با نشاستة کاتیونی، در مقایسه با کیتوزان، عملکرد مطلوب&amp;amp;shy;تری در بهبود همزمان ماندگاری و خواص مکانیکی دارد. اگرچه افزودن پلی&amp;amp;shy;آکریل&amp;amp;shy;آمید کاتیونی در هر دو سیستم (نشاسته و کیتوزان) باعث افزایش چشمگیر ماندگاری پرکننده شد، اما نشاستة کاتیونی به&amp;amp;shy;دلیل پایداری بیش&amp;amp;shy;تر و ایجاد پیوند&amp;amp;shy;های مؤثر&amp;amp;shy;تر با الیاف، به&amp;amp;shy;ویژه در خواص مقاومتی (کشش و ترکیدن)، برتری قابل&amp;amp;shy;توجهی از خود نشان داد. این عملکرد مطلوب ناشی از ایجاد پیوند&amp;amp;shy;&amp;amp;shy;های الکترواستاتیکی قوی بین نشاستة کاتیونی و ذرات کربنات کلسیم رسوبی، و همچنین پیوند&amp;amp;shy;های هیدروژنی مؤثر بین نشاستة کاتیونی و الیاف سلولزی است. علاوه بر افزایش ماندگاری، این تیمار موجب بهبود قابل‌توجه خواص نوری کاغذ، شامل افزایش درجة روشنی و ماتی شد. همچنین خواص مقاومتی کاغذ از جمله مقاومت کششی، مقاومت در برابر ترکیدن و مقاومت در برابر پارگی به‌طور معنی‌داری بهبود یافت. در مقابل، اصلاح PCC با کیتوزان به‌تنهایی نتایج محدودی به‌همراه داشت. این موضوع به کاهش بار کاتیونی مؤثر کیتوزان در شرایط فرآیندی، به‌ویژه در اثر شست‌وشوی اسیدی و pH نزدیک به خنثی، نسبت داده شد که منجر به جذب ناکافی کیتوزان بر سطح PCC گردید. استفاده از ترکیب نشاسته و کیتوزان نیز نسبت به اصلاح صرفاً با نشاسته، بهبود چشمگیری ایجاد نکرد و عملکرد این سیستم عمدتاً وابسته به حضور نشاسته کاتیونی بود. کاربرد CPAM در اغلب موارد موجب افزایش ماندگاری پرکننده شد اما در برخی ترکیبات باعث دلمه شدن بیش از حد و افت برخی خواص مکانیکی شد.نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که اصلاح سطحی کربنات کلسیم رسوبی با نشاستة کاتیونی، روشی کارآمد، زیست‌سازگار و قابل‌اعتماد برای بهبود همزمان ماندگاری پرکننده و خواص نوری و مقاومتی کاغذ چاپ و تحریر است. در مقابل، استفاده از کیتوزان نیازمند کنترل دقیق شرایط فرآیندی به‌منظور حفظ بار کاتیونی و کارایی آن می‌باشد. این یافته‌ها می‌توانند مبنایی مناسب برای توسعة راهکارهای سبز و بهینه در صنعت کاغذسازی فراهم آورند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>بررسی تأثیر پلاسمای تخلیة مانع دی‌الکتریک بر عملکرد پوشش‌های پلی‌یورتان شفاف و رنگدانه‌دار روی سطوح چوبی</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108351.html</link>
      <description>مقدمه: پوشش&amp;amp;shy;دهی سطح چوب معمولاً به منظور بهبود خواص ظاهری، ارتقای عملکرد سطحی و در نتیجه افزایش طول عمر سازه&amp;amp;shy; های چوبی انجام می&amp;amp;shy; شود. با این حال، مسئله اصلی این است که اغلب پوشش &amp;amp;shy;ها پس از قرار گرفتن در معرض رطوبت و شرایط محل مصرف، از سطح چوب جدا شده و موجب کاهش خواص فیزیکی و مکانیکی سازه می&amp;amp;shy; شوند. هدف اصلی این تحقیق، اصلاح سطح چوب با استفاده از فناوری نوین پلاسما است؛ به گونه &amp;amp;shy;ای که دوام پوشش&amp;amp;shy;های محافظتی برای کاربردهای داخلی و خارجی افزایش یابد و از جداشدگی زودهنگام آنها جلوگیری شود.روش پژوهش: در این پژوهش از دو نوع پوشش محافظتی پلی &amp;amp;shy;یورتان شفاف و رنگی (سفید) برای پوشش سطح چوب استفاده شد. سطوح چوب راش (Fagus sylvatica) پیش از پوشش&amp;amp;shy;دهی، با کمک پیش &amp;amp;shy;تیمار پلاسمای تخلیه مانع دی&amp;amp;shy; الکتریک (DBD) در محیط گاز نیتروژن و در زمان&amp;amp;shy;ه ای مختلف ۳۰، ۶۰، ۱۲۰ و ۲۴۰ ثانیه تیمار شدند. پس از اعمال تیمارها، آزمون &amp;amp;shy;های مختلف فیزیکوشیمیایی و مکانیکی مانند طیف&amp;amp;shy;سنجی مادون قرمز تبدیل فوریه با بازتاب کلی تضعیف&amp;amp;shy; شده (ATR-FTIR) برای بررسی تغییرات شیمیایی سطح، رنگسنجی برای ارزیابی تغییرات بصری و رنگی سطح، زبریسنجی برای اندازه &amp;amp;shy;گیری تغییرات مورفولوژی سطح و آزمون مقاومت سایشی برای بررسی دوام مکانیکی پوشش&amp;amp;shy; ها روی سطوح پوشش &amp;amp;shy;داده&amp;amp;shy; شده و پوشش&amp;amp;shy; نخورده انجام گرفت.یافته &amp;amp;shy;ها: نتایج پژوهش نشان داد که پیش &amp;amp;shy;تیمار پلاسما باعث افزایش زبری سطح چوب می&amp;amp;shy; شود، هرچند تأثیر چشمگیری بر عوامل رنگی سطح نداشته است. عمده &amp;amp;shy;ترین تغییرات در مؤلفه &amp;amp;shy;های رنگی سطح چوب متأثر از نوع پوشش بود و پلی&amp;amp;shy; یورتان رنگی بیشترین تأثیر را در این زمینه نشان داد. همچنین میزان زبری روی پوشش&amp;amp;shy; های رنگی تا حدودی بیشتر از پوشش شفاف بود. از نظر خواص مکانیکی، اعمال پیش&amp;amp;shy;تیمار پلاسما موجب کاهش ضریب سایش در تمام پوشش &amp;amp;shy;های پلی&amp;amp;shy;یورتانی روی چوب راش شد که نشا ن&amp;amp;shy;دهنده بهبود مقاومت در برابر سایش و افزایش دوام پوشش است. نتایج طیف&amp;amp;shy; سنجی ATR-FTIR نیز تغییرات شیمیایی سطح چوب پیش&amp;amp;shy; تیمارشده و حضور موفق پوشش پلی&amp;amp;shy; یورتان را تأیید کرد.نتیجه&amp;amp;shy; گیری: در مجموع، پیش&amp;amp;shy; تیمار پلاسما در زمان و شرایط بهینه، با اصلاح مورفولوژی سطح چوب و بدون تأثیر منفی بر خواص زیبایی &amp;amp;shy;شناختی، موجب افزایش دوام هر دو نوع پوشش پلی&amp;amp;shy; یورتان (شفاف و رنگی) شد. از آنجا که رنگدانه &amp;amp;shy;های موجود در پلی&amp;amp;shy; یورتان رنگی و اهمیت زیبایی&amp;amp;shy; شناختی پوشش&amp;amp;shy; های شفاف با اثر هم &amp;amp;shy;افزای فناوری پلاسما ترکیب می&amp;amp;shy; شوند، پتانسیل کاربرد این پوشش &amp;amp;shy;ها در مصارف داخلی و خارجی مانند کفپوش &amp;amp;shy;ها، مبلمان فضای بیرونی و صنایع دکوراتیو و تزئینی به &amp;amp;shy;طور چشمگیری افزایش می &amp;amp;shy;یابد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>پوشش‌دار کردن نانوذرات مغناطیسی به‌منظور پراکنش مؤثر در ماتریس چسب و بررسی اثر آن بر مقاومت برشی خط چسب </title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108627.html</link>
      <description>مقدمه: توسعة چسب&amp;amp;shy; های جدید و اصلاح چسب&amp;amp;shy; های رایج دو زمینة اصلی مطالعات چندسازه&amp;amp;shy; های چوبی است. معمولاً برای ارزیابی عملکرد چسب چندین نمونه از محصول در قالب تیمارهای مشخص ساخته می&amp;amp;shy; شود که علاوه بر افزایش هزینة تحقیق، به زمان طولانی &amp;amp;shy;تری هم نیاز دارد. روش جایگزین ارزیابی خواص مقاومتی و رئولوژیکی چسب در مقیاسی کوچکتر با سرعت و دقت به مراتب بالاتر بوده که در آن چسب در مقادیر جزئی برای اتصال مواد چوبی با مقیاس کوچکتر اعمال و فرآیند پرس با دقت بالا انجام و کنترل می&amp;amp;shy;گردد. این تکنیک با استفاده از سیستم ارزیابی چسبندگی چسب و طبق استاندارد صورت می&amp;amp;shy;گیرد. روش پژوهش: در این مطالعه لازم بود که چسب اوره فرم‌آلدهید از طریق اضافه نمودن نانومواد مغناطیسی برای ساخت تخته &amp;amp;shy;لایه در فرآیند گرمادهی رادیوفرکانس اصلاح شود. به‌منظور ممانعت از تشکیل توده &amp;amp;shy;ها و کلوخگی نانوذرات، از تکنیک پوشش &amp;amp;shy;دار کردن ذرات با سه نوع مادة نشاسته، پلی‌اتیلن گلیکول و صمغ عربی تحت شرایط اختلاط متنوع استفاده شد. سپس عملکرد شیوه اختلاط و نوع مواد با روش بصری و به&amp;amp;shy; طور کیفی کنترل شد. پس از این مرحله سوسپانسیون&amp;amp;shy; های مختلف فوق به‌میزان 20 درصد به چسب اوره فرم‌آلدهید اضافه شده و زمان ژل ه&amp;amp;shy;ای شدن چسب&amp;amp;shy;ه ا با استفاده از سیستم ارزیابی چسبندگی و رئولوژی چسب به‌دست آمد و با یکدیگر مقایسه شدند. پس از مشخص شدن ترکیب منتخب، آزمایش دیگری برای به‌دست آوردن نمودارهای توسعة مقاومت برشی اتصالات همپوشان به‌صورت هم دما و به‌صورت تابعی از زمان پرس انجام شد. برای این منظور نمونه &amp;amp;shy;های همپوشان شامل دو تراشة راش به ضخامت 0/6میلی‌متر و سطح تماس 20 در 5 میلی‌متر تحت ترکیبی از متغیرهای دما و زمان پرس به‌ترتیب در سه سطح 80، 100 و 120 درجة سانتی‌گراد و پنج سطح 40، 60، 80، 100 و 120 ثانیه ساخته شدند. سپس از طریق سیستم بارگذاری کششی مقدار مقاومت برشی آنها محاسبه شد. با بررسی نمودارهای حاصل، روند افزایش مقاومت برشی اتصالات تحت تأثیر دما و زمان در ترکیب &amp;amp;shy;های مختلف چسب مشخص و ترکیب بهینه انتخاب شد. در مرحلة پایانی به‌منظور ارزیابی تأثیر مقدار سوسپانسیون نانوذرات پوشش &amp;amp;shy;دار شده در ماتریس چسب، مقادیر مختلفی از سوسپانسیون نانومواد منتخب (0، 4، 8، 12، 16، 20 و 24 درصد) به چسب اوره فرم‌آلدهید اضافه و نمونه &amp;amp;shy;های همپوشان مانند مرحلة قبل با شرایط دمایی و زمان پرس بهینه (دمای پرس 100 درجة سانتی‌گراد و زمان 90 ثانیه) ساخته و آزمون مقاومت برشی همانند روش قبلی بر روی نمونه&amp;amp;shy; ها انجام شد.یافته ها: نتایج نشان داد که نوع مادة پوشش‌دهنده تأثیر به‌سزایی در پراکنش نانوذرات مغناطیسی و زمان ژل ه&amp;amp;shy;ای شدن دارد و از بین سه نوع مادة استفاده شده، نشاسته بهترین عملکرد را داشت. با حضور سوسپانسیون نانومواد مغناطیسی پوشش&amp;amp;shy; دار شده توسط نشاسته در چسب اوره، مقاومت برشی خط چسب افزایش یافت؛ مقدار این افزایش برای سطوح 4، 8، 12، 16، 20 و 24 درصد سوسپانسیون نانومواد، به‌ترتیب معادل 2/2، 5/96، 8/2، 7/3، 9/4 و 8/92 درصد نسبت به مقدار مقاومت برشی چسب اوره فرم‌آلدهید خالص به&amp;amp;shy; دست آمد. نمودارهای هم‌دمای توسعة مقاومت برشی خط چسب اصلاح شده نشان داد که ارتباط زمان پرس با مقاومت تا زمان 80 ثانیه به‌صورت خطی بوده و پس از آن به حالت غیر خطی تغییر می‌یابد.نتیجه &amp;amp;shy;گیری: این مطالعه نشان داد پوشش&amp;amp;shy; دار کردن نانوذرات مغناطیسی توسط نشاسته منجر به ساخت سوسپانسیونی یکنواخت و بدون تشکیل توده می &amp;amp;shy;شود و حضور این سوسپانسیون در ماتریس چسب اوره فرم‌آلدهید تا سطح 24 درصد نسبت به جرم جامد چسب هیچ گونه تأثیر منفی بر مقاومت برشی خط چسب نخواهد داشت. استفاده از این سوسپانسیون نه تنها تداخلی در پلیمریزاسیون چسب اورة فرم‌آلدهید نداشت بلکه زمان این فرآیند را نسبت به چسب خالص کاهش داد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>مقایسة عملکرد اوره و تیواوره در انحلال قلیایی الیاف بازیافتی و بررسی ویژگی‌های سلولز انحلال‌یافته</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108641.html</link>
      <description>مقدمه: با افزایش توجه به توسعة پایدار و منابع تجدیدپذیر، سلولز به‌عنوان فراوان‌ترین پلیمر طبیعی، گزینه‌ای ایده‌آل برای تولید محصولات زیست‌سازگار محسوب می‌شود. با این حال، انحلال آن در حلال‌های رایج به‌دلیل شبکة گستردة پیوندهای هیدروژنی با دشواری همراه است و روش‌های متداول به‌دلیل هزینة زیاد یا سمیت، کارایی مطلوبی ندارند. در این میان، محلول قلیایی هیدروکسید سدیم به‌عنوان حلالی ارزان‌قیمت و زیست‌سازگار شناخته می‌شود و مطالعات پیشین نشان داده‌اند که افزودن اوره، عملکرد این سیستم قلیایی را بهبود می‌بخشد. همچنین به‌نظر می‌رسد تیواوره نیز بتواند در همراهی با قلیا در انحلال سلولز مؤثر باشد. از سوی دیگر، الیاف بازیافتی به‌عنوان منبعی ارزشمند از سلولز، توجه ویژه‌ای را به‌خود جلب کرده‌اند. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، بهینه‌سازی انحلال قلیایی الیاف بازیافتی کاغذ چاپ و تحریر در سیستم‌های آبی اوره/هیدروکسید سدیم و تیواوره/هیدروکسید سدیم و بررسی اثر متغیرهای فرآیند بر کارایی انحلال، درجة پلیمریزاسیون، گروه‌های عاملی، ساختار بلورین و ریخت‌شناسی فیلم سلولزی می‌باشد.روش پژوهش: کناره‌بری کاغذهای چاپ و تحریر چاپ‌نشده با استفاده از دستگاه پالایشگر ولی‌بیتر به خمیرکاغذ با درصد خشکی 1/5 درصد تبدیل شدند. الیاف در حالت اول در حلال آب/اوره/هیدروکسید سدیم با نسبت وزنی ۹۱:۲:۷ درصد و همچنین ۸۹:۴:۷ درصد و دمای فرآیند (در سه سطح ۱۰-، ۰ و ۱۰+ درجة سانتی‌گراد) حل شدند و در حالت دوم این الیاف در سیستم آبی تیواوره/هیدروکسید سدیم با نسبت‌های وزنی فوق و دمای فرآیند منتخب از مرحلة قبل (۱۰- درجة سانتی‌گراد) حل شدند. همچنین ترکیب آب/اوره/تیواوره/هیدروکسید سدیم با نسبت وزنی ۸۹:۲:۲:۷ در دمای ۱۰- درجة سانتی‌گراد نیز بررسی شد. در تمامی تیمارها، نسبت حلال به الیاف بازیافتی ۱:۱۰۰ بود. پس از سانتریفیوژ، درصد انحلال به روش وزنی محاسبه شد. درجة پلیمریزاسیون با ویسکومتری، گروه‌های عاملی با FTIR، ساختار بلورین با XRD و ریخت‌شناسی سطح با FESEM ارزیابی شد. فیلم سلولزی از محلول ۱ درصد وزنی با خنثی‌سازی با اسید سولفوریک ۵ درصد، شستشو با آب و استن و خشک‌کردن در ۷۰ درجة سانتی‌گراد تهیه شد.یافته‌ها: افزایش غلظت اوره از ۲ به ۴ درصد، انحلال را از 37/27 به 22/37 درصد افزایش داد و دمای ۱۰- درجة سانتی‌گراد به‌عنوان دمای بهینه تعیین شد. سیستم تیواوره ۴ درصد بالاترین انحلال (05/55 درصد) و بالاترین درجة پلیمریزاسیون (624/3) را نشان داد، در حالی‌که سیستم ترکیبی اوره/تیواوره با انحلال 49/45 درصد و DP حدود ۵۵۶، کم&amp;amp;shy;ترین درصد بلورینگی (8/65 درصد) را دارا بود. سیستم‌های اوره و تیواوره به‌ترتیب دارای بلورینگی 47/95 درصد و 15/32درصد بودند. افزایش دما به ۱۰+ درجة سانتی‌گراد در سیستم حاوی اوره، انحلال را به 10/2 درصد کاهش داد و DP از ۴۹۰ به ۳۷۶ کاهش یافت. طیف‌هایFTIR نشان‌دهندة حفظ ساختار شیمیایی سلولز و حلالیت فیزیکی (عدم تشکیل پیوندهای جدید) بود و تصاویر FESEM تشکیل فیلمی یکنواخت و بدون عیب سطحی را تأیید کردند.نتیجه‌گیری: سیستم تیواوره ۴ درصد با بیشترین انحلال (55/05 درصد) و ۶۲۴ = DPبهترین عملکرد را داشت، اما اوره به‌دلیل سازگاری محیط‌زیستی و حفظ بلورینگی (47/95 درصد) گزینة‌ ارجح است. سیستم سه‌تایی با انحلال 49/45 درصد و ۵۵۶DP=، کم‌ترین بلورینگی (8/65 درصد) را نشان داد که برای کاربردهای آمورف مناسب است. FTIR حلالیت فیزیکی را تأیید کرد. هر سه سیستم قابلیت رقابت با لیوسل را داشته و پتانسیل بالایی برای تولید فیلم‌های زیست‌تخریب‌پذیر، الیاف نساجی، هیدروژل‌ها، غشاهای تصفیة آب و نانوسلولز دارند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>ابعاد عرضی الیاف، نه طول آنها: عامل تمایز تیپ‌های I و III شاهدانه (Cannabis sativa)</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108609.html</link>
      <description>مقدمه: شاهدانه یکی از مهم‌ترین گیاهان غیرچوبی است که علاوه بر کاربردهای دارویی و غذایی، به‌دلیل تولید الیاف پوستی باکیفیت در صنایع نساجی، کاغذسازی، کامپوزیت‌های زیست‌پایه و سایر صنایع مورد توجه قرار گرفته است. طبقه‌بندی شاهدانه معمولاً براساس ترکیبات کانابینوئیدی، به‌ویژه نسبت و مقدار تتراهیدروکانابینول (THC) و کانابیدیول (CBD)، انجام می‌شود و مطالعات ژنتیکی و مولکولی نیز به‌طور گسترده برای تفکیک تیپ‌های دارویی و فیبری به‌کار گرفته شده‌اند. با این حال، نقش ویژگی‌های آناتومیکی و زیست‌سنجی الیاف در تمایز این تیپ‌ها کمتر مورد توجه قرار گرفته است. از آنجا که ویژگی‌های زیست‌سنجی الیاف تأثیر مستقیمی بر کیفیت و عملکرد الیاف در محصولات مختلف دارند، شناخت تفاوت‌های احتمالی میان تیپ‌های دارویی و فیبری در ارزیابی ارزش صنعتی آنها اهمیت دارد. هدف این پژوهش بررسی و مقایسه ویژگی‌های زیست‌سنجی الیاف پوستی و چوبی در تیپ‌های I و III شاهدانه و تعیین صفات مؤثر در تمایز این دو گروه بود.روش پژوهش: ده ژنوتیپ شاهدانه شامل پنج ژنوتیپ از تیپ I و پنج ژنوتیپ از تیپ III مورد بررسی قرار گرفتند. تیپ I شامل ژنوتیپ‌های غالب از نظر THC بود که عموماً برای مصارف دارویی و روان‌گردان شناخته می‌شوند، در حالی‌که تیپ III شامل ژنوتیپ‌های غالب از نظر CBD بود که از نظر ترکیب کانابینوئیدی به کنف صنعتی و فیبری شباهت بیشتری دارند. از هر ژنوتیپ، سه ساقه انتخاب شد و پس از جداسازی بخش پوست از چوب، نمونه‌ها با روش فرانکلین وابری شدند. ویژگی‌های زیست‌سنجی الیاف پوستی و چوبی شامل طول الیاف، پهنای الیاف، پهنای حفره و ضخامت دیوارة سلولی اندازه‌گیری شد. طول ساقه‌ها و ضخامت پوست آنها نیز اندازه‌گیری شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از مدل خطی آمیخته، آزمون‌های تی مستقل و من-ویتنی انجام شد. همچنین برای بررسی الگوهای کلی تغییرات صفات از تحلیل مؤلفه‌های اصلی، برای تعیین قدرت تفکیک صفات از تحلیل افتراقی خطی، و برای ارزیابی روابط بین متغیرها از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد. مقایسة بین الیاف پوستی و چوبی نیز با آزمون تی جفتی انجام گرفت.یافته &amp;amp;shy;ها: از میان ده ویژگی مورد بررسی، تنها پهنای فیبر پوستی و ضخامت دیوارة فیبر پوستی بین دو گروه تفاوت آماری معنی‌دار داشتند. در هر دو مورد، مقادیر شاهدانه‌های تیپ I بیشتر از شاهدانه‌های تیپ III بود. در مقابل، تفاوت معنی‌داری در طول الیاف پوستی و چوبی، پهنای فیبر چوبی، پهنای حفره و ضخامت دیوارة الیاف چوبی، ارتفاع ساقه و ضخامت پوست مشاهده نشد. تحلیل مؤلفه‌های اصلی نشان داد که دو مؤلفة اول در مجموع بیش از ۵۲ درصد از واریانس داده‌ها را توضیح می‌دهند و تمایز نسبی میان دو گروه عمدتاً تحت تأثیر صفات عرضی الیاف قرار دارد. نتایج تحلیل افتراقی خطی نیز نشان داد که ضخامت دیواره، پهنای الیاف و پهنای حفرة الیاف، به‌ویژه در بخش چوبی ساقه، مهم‌ترین عوامل تفکیک‌کنندة تیپ‌های I و III هستند. تحلیل همبستگی نشان داد که ویژگی‌های الیاف پوستی و چوبی عمدتاً در درون هر گروه با یکدیگر همبستگی دارند و ارتباط بین این دو سامانه بافتی محدودتر است. مقایسة الیاف پوستی و چوبی نیز نشان داد که الیاف پوستی در هر دو گروه به‌طور معنی‌داری بلندتر و دارای دیوارة ضخیم‌تر هستند، در حالی‌که الیاف چوبی، به‌ویژه در تیپ III، حفره‌های بزرگ‌تری دارند. نتیجه &amp;amp;shy;گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که اگرچه تیپ‌های I و III شاهدانه از نظر برخی ویژگی‌های آناتومی قابل تفکیک هستند، اما میزان همپوشانی میان آنها قابل توجه است و تنها تعداد محدودی از صفات زیست‌سنجی تفاوت معنی‌دار نشان می‌دهند. مهم‌ترین یافتة پژوهش آن است که ویژگی‌های عرضی الیاف، شامل پهنای الیاف و ضخامت دیوارة سلولی، نقش اصلی را در تمایز تیپ‌های I و III ایفا می‌کنند، در حالی‌که طول الیاف، برخلاف انتظار، تفاوت معنی‌داری بین دو گروه ندارد. همچنین تفاوت‌های مشاهده‌شده میان الیاف پوستی و چوبی بیانگر نقش‌های عملکردی متفاوت این دو نوع بافت در ساقة شاهدانه است. این نتایج می‌تواند در برنامه‌های اصلاح نژاد، انتخاب ژنوتیپ‌های مناسب برای کاربردهای صنعتی و درک بهتر ارتباط میان ساختار و عملکرد الیاف شاهدانه مورد استفاده قرار گیرد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>نقش مه‌بارش در ورود عناصر غذایی به توده‌های راش شرقی (Fagus orientalis L.) ارتفاعات بالابند جنگل‌های هیرکانی </title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_108764.html</link>
      <description>مقدمه: در ارتفاعات بالابند جنگل‌های هیرکانی، به‌دلیل رطوبت بالای دریای خزر و توپوگرافی پیچیده، در فصل رویش رخدادهای مه و در نتیجه مه‌بارش فراوان هستند. مه‌بارش افزون بر تأمین آب، در رسوب یون‌ها و چرخة عناصر غذایی جنگل نیز نقش مهمی دارد. با این حال، تغییرات ترکیب شیمیایی مه‌بارش پس از عبور از تاج‌پوشش درختان راش شرقی (Fagus orientalis Lipsky) و سهم آن در ورود عناصر به کف جنگل، تاکنون بررسی نشده است. بنابراین، هدف این پژوهش، اندازه‌گیری اسیدیته (pH)، هدایت الکتریکی (EC) و غلظت عناصر غذایی پتاسیم، سدیم، کلسیم و منیزیم مه‌بارش و مقایسة آن با عناصر غذایی باران (فضای باز) در توده‌های خالص راش ارتفاعات بالابند جنگل‌های هیرکانی بود.&#13;
روش پژوهش: این مطالعه در یک تودة خالص راش در جنگل‌های هیرکانی، طی فصل رویش و همزمان با چهار رخداد بارش انجام شد. برای بررسی ویژگی‌های شیمیایی مه‌بارش، آب حاصل از چهار رخداد بارندگی همراه با مه که با ورود آب ناشی از مه‌بارش همراه بودند، نمونه‌برداری شد. بدین‌منظور، 50 جمع‌آوری‌کنندة مه‌بارش در زیر تاج‌پوشش، 30 جمع‌آوری‌کنندة باران در فضای باز و شش جمع‌آوری‌کنندة ساقاب نصب شد. در مجموع، از هر رخداد بارش، پنج نمونة مه‌بارش و سه نمونة باران از فضای باز از نظر pH، هدایت الکتریکی، پتاسیم، سدیم، کلسیم و منیزیم بررسی و مقایسه شدند. داده‌ها پس از تأیید نرمال بودن با آزمون شاپیرو-ویلک، با آزمون‌های t مستقل و من-ویتنی در سطح معنی‌داری  پنج درصد مقایسه شدند.&#13;
یافته‌ها: میانگین (&amp;amp;plusmn; انحراف معیار) pH مه‌بارش زیر تاج‌پوشش تودة راش شرقی (0/6&amp;amp;plusmn;6/5) در چهار رخداد بررسی‌شده، تفاوت معنی‌داری با باران فضای باز (0/3&amp;amp;plusmn;6/0) نشان نداد (0.05&amp;amp;gt;P). با این‌حال، هدایت الکتریکی مه‌بارش در رخدادهای دوم (112/4 میکروزیمنس بر سانتی‌متر)، و چهارم (79/6) نسبت به باران فضای باز (به‌ترتیب: 40/8 و 21/8 میکروزیمنس بر سانتی‌متر) افزایش معنی‌دار داشت (0.05&amp;amp;gt;P). در میان عناصر غذایی اندازه‌گیری‌شده، پتاسیم در تمامی رخدادها، در مه‌بارش افزایش معنی‌داری نسبت به باران فضای باز نشان داد (0.05&amp;amp;gt;P) و بیشترین مقدار (&amp;amp;plusmn; انحراف معیار) آن در رخداد سوم به مقدار 6/1&amp;amp;plusmn; 21/5 قسمت در میلیون ثبت شد، در حالی‌که حداکثر غلظت آن در باران فضای باز، 0/1&amp;amp;plusmn; 4/0 قسمت در میلیون (رخداد اول) بود. سدیم نیز در هر چهار رخداد با باران فضای باز اختلاف معنی‌دار داشت(0.05&amp;amp;gt;P)؛ بیشترین غلظت آن در رخداد سوم در مه‌بارش، 0/7&amp;amp;plusmn; 3/4 و در باران فضای باز، 0/1&amp;amp;plusmn; 5/8 قسمت در میلیون بود. در رخدادهای دوم (1/35 قسمت در میلیون) و چهارم (0/55) برخلاف رخدادهای اول و سوم، افزایش معنی‌دار سدیم در مه‌بارش مشاهده شد. کلسیم و منیزیم نیز در همة رخدادها تفاوت معنی‌دار نشان دادند(0.05&amp;amp;gt;P)؛ بیشترین غلظت کلسیم در رخداد سوم در مه‌بارش 2/7&amp;amp;plusmn;14/2و در باران فضای باز 0/5&amp;amp;plusmn;24/2قسمت در میلیون و بیشترین مقدار منیزیم نیز در همان رخداد، 0/5&amp;amp;plusmn;3/1 قسمت در میلیون در مه‌بارش و (0/1&amp;amp;plusmn;) 5/7 قسمت در میلیون در باران فضای باز ثبت شد.&#13;
نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش نشان داد که مه‌بارش یکی از منابع مهم ورود عناصر غذایی به بوم‌سازگان جنگل‌های راشِ بالابند هیرکانی است. مه‌بارش تأثیر قابل‌توجهی بر pH نداشت، اما موجب تغییر در هدایت الکتریکی و غلظت عناصر شد. پتاسیم مه‌بارش افزایش معنی‌داری در مقایسه با پتاسیم باران نشان داد که بیانگر آبشویی شدید تاج‌پوشش است، در حالی‌که کلسیم، منیزیم و سدیم الگوهای متفاوتی داشتند. این یافته‌ها می‌تواند در برآورد دقیق‌تر ورودی عناصر غذایی، پایش سلامت توده‌های راش و پیش‌بینی پیامدهای تغییرات اقلیمی بر چرخة آب و عناصر در جنگل‌ها نقش مهمی ایفا کند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>ارزیابی عملکرد و سودمندی اقتصادی کشت تلفیقی آویشن باغی با صنوبر تبریزی در استان مرکزی</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_109268.html</link>
      <description>مقدمه: کشت تلفیقی درختان با گیاهان زراعی راهکاری نوین برای افزایش بهره‌وری پایدار منابع آب و خاک و کاهش ریسک سرمایه‌گذاری در زراعت چوب است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی عملکرد و سودمندی اقتصادی کشت تلفیقی آویشن باغی (Thymus vulgaris) با صنوبر تبریزی (Populus nigra '62/154') در استان مرکزی انجام شد تا ضمن افزایش بهره‌وری زمین و آب، الگوی مناسبی برای توسعه‌ی پایدار زراعت چوب در مناطق نیمه‌خشک ارائه نماید. &#13;
روش‌ پژوهش: این پژوهش کاربردی در مزرعه‌ای به مساحت ۱۵۰۰ مترمربع در منطقه‌ی عباس‌آباد شازند، استان مرکزی، طی دورة پنج‌ساله (۱۳۹۹-۱۴۰۳) اجرا شد. منطقه با اقلیم نیمه‌خشک (میانگین بارش ۵۷۰ میلی‌متر و دمای ۱۲ درجة سانتی‌گراد) شرایط مناسبی برای جنگل زراعی دارد. طرح آماری بلوک‌های کامل تصادفی (RCBD) با سه تیمار (کشت خالص صنوبر، کشت خالص آویشن و کشت تلفیقی) و سه تکرار بود. در اسفند ۱۳۹۹ تعداد ۱۲۰ اصله نهال یک‌سالة صنوبر با تراکم ۱۲۵۰ اصله در هکتار (فاصلة ۴&amp;amp;times;۲ متر) کشت شدند. در پاییز ۱۴۰۰، نشاءهای آویشن با تراکم ۲۰ بوته در مترمربع (کشت خالص) و ۱۰ بوته در مترمربع (کشت تلفیقی با فاصلة ۵۰&amp;amp;times;۲۰ سانتی‌متر) بین ردیف‌های صنوبر کشت شدند. آبیاری با سیستم قطره‌ای و هفته‌ای یکبار انجام شد. صفات رویشی صنوبر (قطر برابر سینه، ارتفاع و حجم) به‌مدت پنج سال و صفات آویشن (ارتفاع بوته، تعداد شاخه، قطر تاج، وزن تر و خشک، عملکرد تر و خشک) به‌مدت سه سال اندازه‌گیری شدند. وزن خشک آویشن باغی با آون در دمای ۷۵ درجة سانتی‌گراد به‌مدت ۴۸ ساعت تعیین شد. تحلیل داده‌ها با آزمون تی‌تست، آنالیز واریانس دوطرفه و آزمون دانکن (سطح ۵ درصد) انجام شد. برای ارزیابی سودمندی، شاخص‌های نسبت برابری زمین(LER)، مجموع ارزش نسبی(RVT)، کاهش یا افزایش عملکرد واقعی(AYL) و سودمندی کشت آگروفارستری(IA) محاسبه شدند. همچنین یک مدل برنامه‌ریزی خطی برای بهینه‌سازی سود خالص تحت محدودیت‌های منابع آب، زمین و نیروی کار طراحی و حل شد.&#13;
یافته‌ها: در پایان دوره، میانگین قطر (07/12سانتی‌متر)، ارتفاع (78/8 متر) و حجم کل (63/46 مترمکعب در هکتار) صنوبر در تلفیقی نسبت به خالص (10/33 سانتی‌متر، 7/81 متر و 42/89 مترمکعب در هکتار) افزایش معنی‌داری داشت (0/05&amp;amp;gt;P). رویش جاری حجمی در تلفیقی (29/89 مترمکعب در هکتار) ۳۹ درصد بیشتر از خالص بود. عملکرد خشک آویشن در خالص (۳۷۶۵ کیلوگرم در هکتار) بیشتر از تلفیقی (۳۰۲۷ کیلوگرم) بود، اما شاخص‌های LER و RVT بزرگ‌تر از یک و IA مثبت برتری اقتصادی تلفیقی را تأیید کردند. سود خالص پنج‌ساله در تلفیقی 65/120 میلیون ریال در هکتار برآورد شد. کشت تلفیقی مصرف آب را نسبت به خالص آویشن ۲۶ درصد کاهش داد و بهره‌وری اقتصادی آب را نسبت به خالص صنوبر بیش از 2/6 برابر افزایش داد. زنده‌مانی درختان و بوته‌های آویشن در همة تیمارها ۱۰۰ درصد بود.&#13;
نتیجه‌گیری: سیستم کشت تلفیقی صنوبر-آویشن به‌عنوان الگوی برتر برای مناطق نیمه‌خشک پیشنهاد می‌شود. این سیستم ضمن کاهش فشار بر جنگل‌های طبیعی و افزایش بهره‌وری آب و زمین، با ایجاد جریان نقدی مثبت از سال دوم (برداشت آویشن)، ریسک سرمایه‌گذاری بلندمدت را کاهش داده و به بهبود معیشت کشاورزان کمک می‌کند. نتایج این پژوهش مبنایی برای سیاست‌گذاری توسعة کشت‌های تلفیقی در مناطق مشابه فراهم می‌آورد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>بررسی و تحلیل رویش و ساختار توده&amp;lrm;های گبر (Hayne. (Forssk.)Acacia tortilis ) در استان هرمزگان</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_109335.html</link>
      <description>مقدمه: گونة گبر (Acacia tortilis (Forssk.) Hayne.) یکی از گونه‌های ارزشمند مناطق گرم و خشک ایران است که پراکنش طبیعی آن به‌طور انحصاری به رویشگاه‌های استان هرمزگان محدود می‌شود. شناخت ساختار کمی و مکانی این توده‌ها، پیش‌نیاز مدیریت پایدار، حفاظت و پایش تغییرات بلندمدت آنها محسوب می‌شود. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی ساختار توده‌های طبیعی گبر و ایجاد بانک اطلاعاتی پایه برای پایش‌های آتی در دو رویشگاه حمیران و کنگ از توابع شهرستان بندرلنگه انجام شد. &#13;
روش پژوهش: بدین‌منظور، دو قطعه‌نمونة یک هکتاری پیاده شد و مشخصه‌هایی شامل قطر یقه، ارتفاع، سطح تاج، تعداد جست، تراکم، تجدید حیات و موقعیت مکانی تمامی درختان اندازه‌گیری شد. همچنین ساختار فضایی و کمی توده‌ها با استفاده از نرم‌افزار Crancod 3.1 و شاخص‌های ساختاری مبتنی بر نزدیک‌ترین همسایه شامل فاصلة همسایگی، زاویة یکنواختی، تمایز قطری، تمایز ارتفاعی، چیرگی قطری، آمیختگی و تنوع ساختاری ارزیابی شد. &#13;
یافته&amp;amp;shy; ها: نتایج نشان داد تعداد درختان زنده در توده‌های حمیران و کنگ به‌ترتیب 49 و 60 پایه در هکتار بود، در حالی‌که تراکم تجدید حیات در حمیران (60 پایه در هکتار) حدود سه برابر بیشتر از کنگ (22 پایه در هکتار) برآورد شد که بیانگر ظرفیت بالاتر نوسازی طبیعی این توده است. در مقابل، میانگین قطر یقه (16/49 سانتی‌متر)، ارتفاع (3/58 متر) و مساحت تاج (42/88مترمربع) در تودة کنگ بیشتر بود و درصد تاج‌پوشش نیز در این توده (25/72 درصد) بیشتر از تودة حمیران (5/39 درصد) بود. همچنین درصد درختان خشک‌دار در حمیران (22/44 درصد) به‌مراتب بیشتر از کنگ (8/33 درصد) بود که می‌تواند بیانگر شرایط رویشی نامناسب‌تر یا شدت بیشتر تنش‌های محیطی در این توده باشد. بررسی ساختار قطری و ارتفاعی نشان داد پراکنش درختان در هر دو توده نامنظم بوده و بخش عمدة درختان در طبقات قطری و ارتفاعی پایین تا متوسط قرار دارند که نشان‌دهندة غلبة درختان جوان و میان‌سال در ساختار توده است. میانگین فاصله تا نزدیک‌ترین همسایه در حمیران و کنگ به‌ترتیب 4/83 و 4/99 متر و شاخص فاصلة همسایگی به‌ترتیب 8/95 و 8/79 متر به‌دست آمد که بیانگر تراکم پایین درختان است. شاخص کلارک و ایوانز، الگوی کپه‌ای را برای حمیران و الگویی نزدیک به تصادفی با گرایش به یکنواختی را برای کنگ نشان داد، در حالی‌که شاخص زاویة یکنواختی (0/62 و 0/51) بیانگر استقرار تجمعی درختان در هر دو توده بود. مقادیر شاخص تمایز قطری (0/67 و 0/51) و تمایز ارتفاعی (0/50 و 0/34) نیز نشان‌دهندة ناهمگنی بیشتر ابعاد درختان در تودة حمیران نسبت به کنگ است. همچنین پایین بودن شاخص تنوع ساختاری ترکیبی در حمیران (0/30) و کنگ (0/25)، همراه با مقدار صفر شاخص آمیختگی، بیانگر ساختار نسبتاً ساده، تک‌گونه و ‌پیچیدگی کم این توده‌ها است.&#13;
نتیجه&amp;amp;shy; گیری: نتایج نشان داد توده‌های طبیعی گبر در حمیران و کنگ از نظر ساختار کمی و فضایی تفاوت‌های محسوسی را نشان دادند. حمیران با وجود تجدید حیات بیشتر، خشکیدگی بالاتر و الگوی تجمعی‌تری را داشت، در حالی‌که کنگ از درختان درشت‌تر، تاج‌پوشش بیشتر و پایداری نسبی بالاتری برخوردار بود. این یافته‌ها اطلاعات پایة مناسبی برای پایش، حفاظت و مدیریت پایدار توده‌های طبیعی گبر در جنوب ایران فراهم نمود.</description>
    </item>
    <item>
      <title>بررسی تأثیر اکسایش سطوح الیاف و پوشش‌دهی با لیگنوسولفونات بر ویژگی‌های کاغذ بسته‌بندی</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_109336.html</link>
      <description>مقدمه: در سال&amp;amp;shy; های اخیر، تلاش&amp;amp;shy; های زیادی جهت استفاده از پلیمرهای طبیعی به &amp;amp;shy;ویژه سلولز و لیگنین به‌عنوان مواد تجدیدپذیر و دوست&amp;amp;shy;دار محیط‌زیست انجام شده است. لیگنین با واحدهای فنیل پروپانی پتانسیل زیادی جهت واکنش&amp;amp;shy;، اصلاح و استفاده در کاربردهای مختلف دارد. سالانه این ماده به مقدار زیادی از صنایع خمیرکاغذ بازیابی می &amp;amp;shy;شود. لیگنوسولفونات از فرآیند خمیرسازی سولفیت به‌دست می&amp;amp;shy; آید. این ماده محلول در آب و دارای وزن مولکولی بالا است. از لیگنوسولفونات می&amp;amp;shy;توان به‌عنوان تثبیت&amp;amp;shy; کنندة امولسیون، پراکنده &amp;amp;shy;ساز، ترکیب سیمان و پوشش کاغذ استفاده کرد. با توجه به اهمیت لیگنین، بررسی قابلیت &amp;amp;shy;های لیگنین در ساخت کاغذ و مقوا ضروری می &amp;amp;shy;باشد. از این‌رو در این تحقیق تأثیر استفاده از لیگنین در ویژگی &amp;amp;shy;های کاغذ بسته&amp;amp;shy; بندی مورد مطالعه قرار گرفت.&#13;
روش پژوهش: در ابتدا ورق &amp;amp;shy;های خمیرکاغذ الیاف بلند کرافت به ابعاد کوچک خرد شدند. الیاف به‌مدت 24 ساعت خیسانده شد، سپس جداسازی و دفیبره کردن الیاف انجام شد. پس از تعیین رطوبت، الیاف مطابق با استاندارد تاپی، برای دست&amp;amp;shy;یابی به درجة روانی 25&amp;amp;plusmn;250 میلی &amp;amp;shy;لیتر تحت پالایش قرار گرفت. مطابق با استاندارد تاپی از الیاف پالایش و دفیبره شده، کاغذ دست&amp;amp;shy;ساز با وزن &amp;amp;shy;پایه 5&amp;amp;plusmn;60 گرم بر متر مربع ساخته شد. در نهایت پس از ساخت کاغذ و قبل از پرس کاغذهای ساخته شده، سطوح الیاف ابتدا به &amp;amp;shy;وسیلة هیدروکسید سدیم و سپس پراکسید هیدروژن 3 درصد، با روش اسپری بر سطح، اصلاح سطحی شدند. پس از انجام پرس سرد، سطح کاغذ دست&amp;amp;shy;ساز به روش اسپری، توسط محلول لیگنوسولفونات پوشش داده شد. غلظت مادة پوشش‌دهندة 2/5 و 5 درصد بود. کاغذهای دست&amp;amp;shy;ساز به&amp;amp;shy; وسیلة صفحه و حلقه &amp;amp;shy;های مخصوص کاغذ، تحت قید قرار گرفتند تا بدون ایجاد چروک و ناصافی سطح خشک شوند. سپس ویژگی مقاومتی، فیزیکی و ممانعتی کاغذهای شاهد و پوشش داده شده شامل مقاومت کششی، مقاومت به پاره شدن، مقاومت به ترکیدن کاغذ، دانسیته و ضخامت، مقدار خاکستر و زبری سطح، جذب آب و مقاومت به عبور هوا مورد بررسی قرار گرفتند. &#13;
یافته&amp;amp;shy; ها: بررسی نتایج نشان داد که بیشترین شاخص مقاومت کشش، ترکیدن و پاره شدن در کاغذهای دست&amp;amp;shy;ساز مربوط به نمونه کاغذ اصلاح شده با تیمار سطحی اکسیداسیونی و پوشش&amp;amp;shy; دهی شده با لیگنوسولفونات 5 درصد است. همچنین تجزیه‌و‌تحلیل آماری داده &amp;amp;shy;های مربوط به ویژگی &amp;amp;shy;های مقاومتی نشان داد که تفاوت داده&amp;amp;shy; ها در سطح اعتماد 95 درصد معنی‌دار است. بیشترین ضخامت کاغذ مربوط به نمونة کاغذ بدون تیمار سطحی اکسیداسیونی و پوشش &amp;amp;shy;دهی شده با لیگنوسولفونات 2/5 درصد و بیشترین مقدار دانسیتة ظاهری کاغذ مربوط به نمونة تیمار سطحی اکسیداسیونی و پوشش&amp;amp;shy;دهی شده با لیگنوسولفونات 5 درصد بود. همچنین بیشترین مقدار خاکستر و کمترین مقدار زبری سطح در نمونه&amp;amp;shy; های کاغذ مربوط به نمونة کاغذ اصلاح شده با تیمار سطحی اکسیداسیونی و پوشش &amp;amp;shy;دهی شده با لیگنوسولفونات 5 درصد بود. کمترین مقدار جذب آب در نمونة کاغذ شاهد و سپس نمونة بدون تیمار سطحی اکسیداسیونی و پوشش &amp;amp;shy;دهی شده با لیگنوسولفونات 5 درصد مشاهده شد. بیشترین مقدار مقاومت به عبور هوا در کاغذ مربوط به نمونه با تیمار سطحی اکسیداسیونی و پوشش&amp;amp;shy; دهی شده با لیگنوسولفونات 5 درصد بود. همچنین تجزیه‌و‌تحلیل آماری داده &amp;amp;shy;های مربوط به ویژگی&amp;amp;shy; های فیزیکی و ممانعتی کاغذهای دست&amp;amp;shy;ساز نشان داد که تفاوت داده&amp;amp;shy; ها در سطح اعتماد 95 درصد معنی‌دار است.&#13;
نتیجه&amp;amp;shy; گیری: هدف این پژوهش، پوشش &amp;amp;shy;دهی الیاف اصلاح شده با لیگنوسولفونات و بررسی ویژگی&amp;amp;shy; های کاغذ دست&amp;amp;shy;ساز بود. در این فرآیند از مادة پراکسید هیدروژن به‌عنوان عامل اکسایشی در محیط قلیایی استفاده شد. نتایج نشان داد که فرآیند اکسیداسیون سطحی سبب ایجاد گروه &amp;amp;shy;های عاملی مانند COOH در سطح الیاف سلولزی شد. همچنین این عامل سطحی، سبب افزایش واکنش &amp;amp;shy;پذیری الیاف و لیگنوسولفونات شد، به&amp;amp;shy; طوری‌که در نمونه &amp;amp;shy;های با فرآیند اکسیداسیون مقدار جذب لیگنوسولفونات و در نتیجه درصد خاکستر موجود در کاغذ افزایش یافت.</description>
    </item>
    <item>
      <title>تأثیر لایه‌نشانی بر سطح کاغذ با استفاده از کیتوزان و کمپلکس کربوکسی&amp;shy;متیل&amp;shy;سلولز-کربنات&amp;shy; کلسیم &amp;shy;رسوبی بر خواص ساختاری، مکانیکی و ممانعتی کاغذهای دست‌ساز</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_109440.html</link>
      <description>مقدمه : توسعة بسته‌بندی‌های پایدار به‌عنوان جایگزینی برای مواد مبتنی بر نفت، به یکی از مهم‌ترین اولویت‌های پژوهشی تبدیل شده است. کاغذ به‌دلیل قابلیت بازیافت و زیست‌تخریب‌پذیری، گزینه‌ای مناسب برای بسته‌بندی پایدار محسوب می‌شود، اما طبیعت آبدوست الیاف سلولزی و ساختار متخلخل آن خواص ممانعتی مطلوب را محدود می‌کند. ازاین‌رو، استفاده از پوشش‌های زیست‌پایه به‌عنوان جایگزینی برای پوشش‌های پایة نفتی مورد توجه قرار گرفته است. در این پژوهش، سطح کاغذ دست‌ساز با استفاده از روش لایه‌نشانی لایه‌به‌لایه (LbL) با استفاده از کیتوزان (CS) و کمپلکس کربوکسی‌متیل سلولز-کربنات&amp;amp;shy;کلسیم&amp;amp;shy;رسوبی (CMC&amp;amp;ndash;PCC) اصلاح شد و تأثیر تعداد لایه‌های پوشش بر خواص ساختاری، مکانیکی و ممانعتی کاغذ مورد بررسی قرار گرفت.&#13;
روش پژوهش: ابتدا، خمیرکاغذ الیاف بلند رنگبری‌شده با درجة روانی ۷۵۰ میلی‌لیتر CSF، با استفاده از دستگاه PFI تا ۳۵۰ میلی‌لیتر CSF پالایش شد. سپس، سوسپانسیون خمیر با درصد خشکی ۲ درصد، با محلول CMC و CaCl₂ در دمای آب جوش به‌مدت ۲ ساعت تیمار شد و الیاف تیمارشده با نسبت ۳۰ درصد وزنی، در ساخت کاغذهای دست‌ساز با گراماژ 60 گرم بر مترمربع مورد استفاده قرار گرفت. برای اصلاح سطح، کاغذها ابتدا در محلول کیتوزان با غلظت 5/2 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر به‌مدت ۱۰ دقیقه غوطه‌ور شده، سپس با آب تصفیه شسته شدند. در مرحلة بعد، نمونه‌ها در ترکیب کمپلکس CMC-PCC با غلظت میلی‌گرم بر میلی‌لیتر 1/5 به‌مدت ۱۰ دقیقه غوطه‌ور شده و مجدداً شستشو شدند. این چرخه برای ایجاد یک، دو و سه جفت&amp;amp;shy;لایه تکرار شد. ویژگی‌های ریخت&amp;amp;shy;شناختی، اندازة ذرات و پتانسیل زتا، ضخامت و گراماژ، شاخص مقاومت کششی، نفوذپذیری هوا، زاویة تماس آب، زمان جذب آب، درجة روشنی و ماتی اندازه‌گیری شد. &#13;
یافته‌ها: تصاویر میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) نشان داد که پوشش‌دهی با CS-CMC/PCC منجر به کاهش فضاهای خالی قابل مشاهده در سطح کاغذ شده است. حضور CMC به‌عنوان پایدارکننده، از ته‌نشینی ذرات PCC جلوگیری کرده و جذب آنها را بر سطح الیاف افزایش داد. اندازه‌گیری پتانسیل زتا، بار منفی سوسپانسیون الیاف اصلاح شده با CMC (۳/۱۰۲- میلی‌ولت) و کمپلکس CMC-PCC (5/7- میلی‌ولت) و همچنین، بار مثبت کیتوزان (13/2+ میلی‌ولت) را تأیید کرد که شرط لازم برای انجام فرآیند LbL را فراهم می‌آورد. نتایج نشان داد که ضخامت و گرماژ کاغذ با افزایش تعداد جفت&amp;amp;shy;لایه‌ها به‌طور قابل توجهی افزایش می‌یابد. علی‌رغم حضور پرکنندة معدنی، شاخص مقاومت کششی در نمونه‌های یک، دو و سه جفت&amp;amp;shy;‌لایه به‌ترتیب 4/25، 10/8 و 19/52 درصد نسبت به نمونه شاهد افزایش یافت که به تشکیل لایه‌های پایدار از طریق برهم‌کنش‌های الکترواستاتیکی و تقویت شبکة پیوندهای هیدروژنی میان کیتوزان،CMC  و سلولز نسبت داده شد. مقاومت به عبور هوا در نمونه‌های یک، دو و سه‌ جفت&amp;amp;shy;لایه به‌ترتیب 272/6، 652/6 و 1319/0 درصد افزایش یافت که مؤید کاهش چشمگیر فضای خالی بین الیاف بوده است. زاویة تماس آب در نمونة سه جفت&amp;amp;shy;‌لایه، از 18/3 درجه در نمونة شاهد به 81/5 درجه افزایش یافت؛ علاوه بر این، زمان جذب آب این نمونه نیز بیشتر از نمونه شاهد بوده است. تیمار یک جفت‌لایه CS&amp;amp;ndash;CMC/PCC درجة روشنی کاغذ را به‌دلیل حضور CMC و PCC افزایش داد، اما با افزایش تعداد لایه‌ها، غلبة کیتوزان موجب کاهش درجة روشنی شد؛ بااین‌حال، اصلاح لایه‌به‌لایه باعث بهبود چشمگیر ماتی کاغذ شد.&#13;
نتیجه‌گیری: روش LbL با استفاده از کیتوزان و کمپلکس CMC-PCC به‌عنوان رویکردی مؤثر، زیست‌سازگار و قابل‌کنترل برای اصلاح همزمان خواص سطحی، مکانیکی، ممانعتی و نوری کاغذهای دست‌ساز مطرح می‌شود. افزایش تعداد جفت&amp;amp;shy;لایه‌ها از یک به سه جفت&amp;amp;shy;لایه، منجر به بهبود شاخص مقاومت کشش، مقاومت به عبور هوا، زاویة تماس آب، زمان جذب آب و ماتی شد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>ارزیابی و گزینش راهبردهای بهینة جنگلداری اجتماعی در جنگل‌های مانگرو با تلفیق مدل‌های تحلیل SWOT وQSPM  (مطالعة موردی: جزیرة قشم)</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_109441.html</link>
      <description>مقدمه: جنگل‌های مانگرو به‌عنوان بوم&amp;amp;lrm;سازگان&amp;amp;lrm;های راهبردی ساحلی، علاوه بر نقش حیاتی در ترسیب کربن و حفاظت از خطوط ساحلی، بستر اصلی معیشت و هویت فرهنگی جوامع محلی هستند. با این وجود، در سال‌های اخیر این بوم‌سازگان‌ها در جزیرة قشم تحت فشار فزایندة ناشی از بهره‌برداری‌های ناپایدار، توسعة صنعتی و تغییرات اقلیمی قرار گرفته‌اند. فقدان مشارکت نهادینه‌شده جوامع محلی در فرآیندهای تصمیم‌گیری، یکی از چالش‌های کلیدی در مدیریت این منابع است. این پژوهش با هدف گذار از مدیریت سنتی به الگوی جنگلداری اجتماعی و ارائة یک نقشة راه عملیاتی برای مدیریت پایدار مانگروها در جزیرة قشم انجام شده است.&#13;
روش پژوهش: این مطالعه با رویکردی توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره انجام پذیرفت. در گام نخست، با مطالعات کتابخانه‌ای و مصاحبه با خبرگان، عوامل داخلی (نقاط قوت و ضعف) و عوامل خارجی (فرصت‌ها و تهدیدها) شناسایی شد. سپس با تشکیل ماتریس‌های ارزیابی عوامل داخلی (IFE) و خارجی (EFE)، وضعیت موجود تحلیل شد. در مرحلة بعد، از طریق ماتریس SWOT، راهبردهای مدیریتی تدوین و در نهایت با استفاده از ماتریس برنامه‌ریزی راهبردی کمی (QSPM)، این راهبردها براساس جذابیت و قابلیت اجرا در شرایط خاص منطقه، اولویت‌بندی شدند.&#13;
یافته&amp;amp;shy; ها: نتایج تحلیل ماتریس‌های IFE و EFE با کسب امتیازات 3/44 و 2/99، نشان‌دهندة توانمندی درونی مطلوب و وجود فرصت‌های محیطی مناسب برای توسعة جنگلداری اجتماعی در قشم است. تحلیل SWOT موقعیت راهبردی منطقه را در ناحیة تهاجمی (SO) قرار داد که مؤید لزوم بهره‌برداری حداکثری از نقاط قوت داخلی برای استفاده از فرصت‌های بیرونی است. نتایج QSPM نشان داد که توسعة گردشگری جامعه‌محور با امتیاز 52/6، توسعة برنامه‌های آموزش و توانمندسازی جوامع محلی با امتیاز 6/51 و ایجاد سازوکارهای اجرایی مدیریت مشارکتی با امتیاز 26/6، به‌ترتیب سه راهبرد دارای بالاترین اولویت هستند.&#13;
نتیجه &amp;amp;shy;گیری: یافته‌های این پژوهش تأکید می‌کند که مدیریت مانگروها در قشم نباید صرفاً ماهیت حفاظتی-حاکمیتی داشته باشد؛ بلکه باید با رویکرد جنگلداری اجتماعی، جامعة محلی را به‌عنوان نگهبانان اصلی منابع در زنجیرة ارزش مانگرو ادغام کند. در این میان، اولویت بالاتر گردشگری جامعه‌محور را می‌توان به وجود ظرفیت‌های همزمان اقتصادی، اجتماعی و بوم‌شناختی منطقه، از جمله وابستگی معیشتی جوامع محلی به گردشگری و صیادی، چشم‌انداز منحصربه‌فرد مانگرو و افزایش انگیزة سرمایه‌گذاری در گردشگری نسبت داد. موفقیت این رویکرد در گروی ایجاد سازوکارهای مشارکتی و فرصت‌های اقتصادی مبتنی بر حفاظت، مانند اکوتوریسم مسئولانه، و همزمان تقویت ظرفیت‌های آموزشی جوامع محلی است. از محدودیت‌های این پژوهش، اتکای نتایج به دیدگاه خبرگان و شرایط موجود منطقه است که می‌تواند با تغییر شرایط اقتصادی، اجتماعی و محیطی، بر اولویت راهبردها اثرگذار باشد. پیشنهاد می‌شود سیاست‌گذاران منطقه با اولویت دادن به گردشگری جامعه‌محور، آموزش و توانمندسازی جوامع محلی و استقرار سازوکارهای مدیریت مشارکتی، از برخوردهای سلبی صرف فاصله گرفته و به‌سمت هم‌افزایی میان معیشت محلی و پایداری بوم‌شناختی حرکت کنند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>پویایی ضریب قدکشیدگی در رویشگاه هیرکانی باغ گیاه‌شناسی ملی ایران: شواهدی از دوگانگی ساختاری</title>
      <link>https://jfwp.ut.ac.ir/article_109772.html</link>
      <description>مقدمه: ضریب قدکشیدگی (نسبت ارتفاع به قطر) به‌عنوان شاخص کلیدی پایداری مکانیکی درختان، تحت تأثیر عواملی مانند سن، تراکم توده، رقابت نوری و سرشت گونه قرار می‌گیرد. کلکسیون‌های خارج از رویشگاه (collectionsEx-situ ) به‌عنوان مخازن ژنتیکی گونه‌های جنگلی، نیازمند پایش مستمر پایداری ساختاری هستند. این پژوهش با هدف ارزیابی پایداری ساختاری رویشگاه هیرکانی باغ گیاه‌شناسی ملی ایران با استفاده از ضریب قدکشیدگی در دو مقطع زمانی آماربرداری (۱۳۸۵ و ۱۴۰۴) انجام شد.&#13;
روش پژوهش: در سال ۱۳۸۵، ۴۳ قطعه‌نمونة دائمی دایره‌ای‌شکل با مساحت ۲ آر به روش منظم-تصادفی در رویشگاه هیرکانی با مساحت ۸ هکتار پیاده و متغیرهای کمی و کیفی گونه‌های چوبی ثبت شد. در سال ۱۴۰۴، پس از ۱۹ سال، پایش دوبارة این قطعات انجام شد. ضریب قدکشیدگی برای هر پایه محاسبه و در چهار طبقه (کاملاً ناپایدار، ناپایدار، پایدار و کاملاً پایدار) طبقه‌بندی شد. تحلیل داده‌ها در نرم‌افزار R با استفاده از بسته‌های تخصصی انجام شد.&#13;
یافته&amp;amp;shy; ها: تراکم توده از ۹۹۰ پایه در هکتار در آماربرداری اول به ۱۶۹۳ پایه در هکتار در آماربرداری دوم افزایش یافت (71+ درصد). این افزایش عمدتاً ناشی از ورود انبوه گونة سیاه‌ال (Cornus australis C.A.Mey) بود که جمعیت آن از ۱۵۲ به ۵۷۹ پایه در هکتار رسید. میانگین ضریب قدکشیدگی کل توده از 89/5 fه 93/5 افزایش یافت، اما این تغییر از نظر آماری معنی‌دار نبود. سهم پایه‌های ناپایدار (ضریب قدکشیدگی بیشتر از ۸۰) از ۵۹ به ۶۴ درصد افزایش یافت. در سطح گونه، تفاوت‌های معنی‌داری مشاهده شد، به‌طوری‌که ضریب قدکشیدگی در گونه‌های اوجا (Ulmus carpinifolia G.Suckow ) و توت (L. Morus alba) به‌طور معنی‌داری افزایش یافت (کاهش پایداری)، در حالی‌که در گونه‌های خرمندی (L.Diospyrus lotus )، ون (Fraxinus excelsior  L.)، پلت (Boiss.Acer velutinum ) و انجیلی (Parrotia persica (DC.) C.A.Mey) به‌طور معنی‌دار کاهش یافت (افزایش پایداری).&#13;
نتیجه&amp;amp;shy; گیری: رویشگاه هیرکانی در حال تجربة یک دوگانگی ساختاری است؛ برخی گونه‌ها (مانند خرمندی و ون) با افزایش سن و بلوغ، پایدارتر شده‌اند، در حالی‌که گونه‌های دیگر (مانند اوجا و توت) با رشد سریع طولی، لاغرتر و ناپایدارتر شده‌اند. عامل اصلی این واگرایی، افزایش شدید تراکم و رقابت نوری است. نتایج نشان می‌دهد که تکیة صرف بر میانگین کل ضریب قدکشیدگی توده برای ارزیابی پایداری کافی نیست و باید تفاوت‌های پاسخ گونه‌ها جدی گرفته شود. پیشنهاد می‌شود مدیریت تراکم از طریق اجرای عملیات پرورشی به‌ویژه تنک کردن گونه‌محور، به‌عنوان ابزار اصلی کاهش رقابت نوری و بهبود پایداری مکانیکی توده درنظر گرفته شود.</description>
    </item>
  </channel>
</rss>
