مقایسۀ رفتار رویشی نتاج سفیدپلت با درختان مادری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 تحقیقات

2 عضو هیات علمی

چکیده

مقدار تجدید حیات و توان رویشی درختان سفیدپلت در شمال ایران به­دلیل تخریب رویشگاه­های طبیعی و کاهش سطح تنوع ژنتیکی بسیار محدود شده است. از طرفی تولیدمثل جنسی در این‌ گونه می­تواند سبب تولید ژنوتیپ­های برتر شود. از این­رو با تولید انبوه نهال بذری، وضعیت توان رویشی آنها با درختان مادری مقایسه شد. به­منظور مقایسۀ توان رویشی والدین و نتاج، از 3 نهال­ بذری منتخب هر یک از 17 درخت مادری، به­همراه قلمه­های درختان مادری، 1020 قلمه در قالب یک طرح آزمایشی در 3 تکرار کاشته شده و از نظر صفات رویشی در دوره­های زمانی مختلف ارزیابی شدند. از نظر مقدار رویش در دوره‌های زمانی مختلف، بین نتاج حاصل از درختان والدینی، اثرهای متقابل نتاج در زمان و نتاج در درخت مادری تفاوت معنی‌دار مشاهده شد. نهال­های مازندران 5، گیلان 3 و 4، به­همراه گلستان 3 در گروه منتخب، و نهال­های مازندران 4، و گلستان 5 و 6 در پایین­ترین گروه قرار گرفتند. ماه­های تیر، مرداد و شهریور از نظر رویش ارتفاعی در گروه اول قرار گرفتند. میزان رویش نتاج از درخت مادری به­صورت معنی­داری بیشتر بود، به‌طوری که میانگین ارتفاع نتاج 1/285 سانتی­متر و میانگین ارتفاع درخت مادری 4/250 سانتی­متر، همچنین میانگین قطر نتاج 9/20 میلی­متر و میانگین قطر درخت مادری 2/18 میلی­متر بود. به­عنوان یک نتیجۀ مهم این تحقیق، می­توان از نهال‌های بذری تولیدشده به­دلیل برتری نسبت به والدین، برای جنگلکاری در جنگل‌های مخروبۀ شمال کشور استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparison of Populus caspica growth behavior and their progenies

چکیده [English]

Degradation of natural habitats and decreasing of genetic diversity of Populus caspica led to vast reduction of its regeneration and growth potential in north of Iran. Hence, the growth potential of mass-produced seedlings was compared with their parents. For this purpose, the ramets of three selected seedlings from 17 parent trees belonging to north of Iran, along with ramets of their parent trees, totally 1020 ramets, were planted as a randomized complete block design with three replicates. During growing season of 2013, height growths of the seedlings were measured for 6 time periods. Results showed significant differences in height growth among the time periods, progenies, parental trees, and their interactions. Seedlings of Mazandaran 5, Gilan 3 & 4 and Golestan 3, revealed the best results. In the other hand, Mazandaran 4, Golestan 5 & 6 revealed the worst results. July and August showed highest height growth. During all of the time periods, progeny height growth was more than that of their parents, so that mean height growth of progenies and parents were 285.1 and 250.4 cm, respectively. In addition, mean diameter of progenies, 20.9 mm, was significantly more than that of their parents with a value of 18.2 mm. As the main result of this research, high performance of seedborn seedlings of P. caspica progenies (due to superiority of sexual reproduced seedlings compared to asexual reproduced ones) can be used for reforestation in degraded forests in northern part of Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Height growth
  • Populus caspica
  • Sexual reproduction