ثبت سیستم‌ها و شناسایی عملیات بیشه‌زراعی (مطالعۀ موردی: شهرستان فریدن و چادگان اصفهان)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه تهران

2 استاد دانشگاه تهران

3 دانشیار دانشگاه تهران

4 استادیار دانشگاه تهران

5 استادیار دانشگاه صنعتی اصفهان

چکیده

نظر به محدود بودن مطالعات بیشه­زراعی در ایران، برای ایجاد بستری برای مطالعات بیشه­زراعی، شناسایی سیستم­های موجود لازم است. یکی از مناطقی که انواع سیستم­ و فناوری­ بیشه­زراعی در آن توسعه پیدا کرده، شهرستان­های فریدن و چادگان در استان اصفهان است؛ این منطقه به‌سبب سهولت دسترسی و تنوع سیستم­ها برای مطالعه انتخاب شد. هدف از این مطالعه، ایجاد روشی برای جمع­آوری، شناسایی و ثبت اطلاعاتی است که در لابه‌لای فناوری­های مختلف بیشه­زراعی قرار دارد و منظور ارائۀ دانش سنتی بیشه­زراعی و ایجاد زمینه­های پژوهش و پیشبرد این دانش است.  برای توصیف و ثبت فناوری­های بیشه­زراعی در منطقه از روشی استفاده شد که حاصل تلفیق مشاهدات میدانی، مصاحبه و ثبت اطلاعات پایه به­علاوۀ روش اولیۀ کارلویتز (1989) و روش متین­خواه و همکاران (1382) است. اطلاعات به­دست‌آمده در چارچوب فرمی برای هر سیستم ثبت شد. معیارهای مورد استفادۀ متین­خواه و همکاران (1382) برای نام­گذاری فناوری­ها، پایۀ اصلی این فرم بوده است. در پایان با توجه به بازدید­های متعدد از منطقۀ تحقیق و مصاحبه­های انجام­گرفته، تعدیل­هایی در آنها صورت گرفت. همچنین چندین معیار متناسب با شرایط منطقه بر معیارهای روش­ قبلی اضافه شد. در این بررسی 17 سیستم مختلف بیشه­زراعی شناسایی و ثبت شد. هر یک از این 17 سیستم با توجه به به­کارگیری 22 معیار آورده‌شده در متن مقاله و زیرشاخه­های آن توصیف شده است. همچنین فهرست اسامی سیستم­ها، منطقۀ مورد بررسی آنها با ذکر مؤلفه­های اصلی درختی، زراعی و علوفه­ای با نام­گذاری‌ای که در طبقه­بندی نیر (1993) دارند، آورده شده است. سپس این سیستم­ها براساس شرایط اقلیمی و اکولوژیکی و وضعیت­های اقتصادی اجتماعی طبقه­بندی شده است. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Systems recording and indentification of agroforestry practices (case study: Friedan and Chadegan citis, Isfahan province)

نویسندگان [English]

  • Mohsen Hasani 1
  • Ghavam Zahedi 2
  • Mehdi Heshmat 3
  • Mohammad Avatefi 4
  • Hamid MatinKhah 5
چکیده [English]

Due to lack of agroforestry research in Iran, it is important to identify the existing agroforestry systems in order to create a database for further researches. Feridan and Chadegan citis, west of Isfahan province are two areas in which the various agroforestry systems have been developed. These two regions were selected for research because of providing the easy access and a variety of systems. The goal of this study was to design a method to collect, detect and record the data in the interdisciplinary field of agroforestry. Therefore, it was meant to introduce the traditional sicence of agroforestry and to create the necessary research backgrounds plus the development of this knowledge. Field observations, interview, recording the basic information, primary Carlowitz method (1972) and Mathinkhah et al(2003) method were adopted for describing and recording the agroforesty systems. The informations were recorded in special forms for each system based on Matinkhah et al (2003) criteria and eight cases of Carlowitz method for nomenclaturing systems. Furthermore, several adjustments were performed in accordance with region conditions and added to the existing criteria. Finally, 17 different agroforestry systems were identified and documented in the study. The descriptions of these systems are provided in the paper according to the 22 criteria. Also there is a list of the system names, region with principal criteria of trees, crops and forage in which exist in Nair (1993) classification. These systems were classified according to the ecological and climatic conditions, the level of technology and social and financial conditions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Agroforestry
  • Systems recording
  • Chadegan
  • Feridan