دانشگاه تهران نشریه جنگل و فرآورده های چوب 5052-2008 69 2 2016 08 22 Studying the seed germination traits of Seabuckthorn (Elaeagnus rhamnoides) of Iran, China and Tibet بررسی صفات جوانه زنی بذر سنجد تلخ (Elaeagnus rhamnoides) در رویشگاه های ایران، چین و تبت 225 235 59038 10.22059/jfwp.2016.59038 FA حمید آهنی .. حمید جلیلوند دانشگاه ساری جمیل واعظی .. سید احسان ساداتی .. Journal Article 2014 01 26 This study was conducted for the first time in order to introduce the pioneer forest trees and medicinal sea-buckthorn (Elaeagnus rhamnoides) and determine the characteristics of the species seeds from seven provenances, including Iran, China and Tibet in the laboratory. After site identification of the species, seeds were collected from the regions including Alborz, Mazandaran, Eastern Azerbaijan, Western Azerbaijan, Qazvin, China and Tibet. The disinfected petri dishes were then placed into a germinator. The seeds were planted as completely randomized design in four replicates each with 25 seeds. At the end of seed growth periods, the traits including germination percentage, number of grown seeds, mean of germination time, germination rate, germination energy, seed vigor index, sum of plumule length, sum of radicle length, mean of plumule length, mean of radicle length, allometry, plumule number, radicles number and the ratio of radicles to plumule number were measured and/ or calculated. Averages of germination percentage were 90, 48, 95, 36, 33, 32 and 60 for Alborz, Mazandaran, Eastern Azerbaijan, Western Azerbaijan, Qazvin, China and Tibet, respectively. The maximum and minimum germination percentages were observed for Eastern Azerbaijan and China provenances, respectively. These indices were 54.1 and 20.6 for Eastern Azerbaijan and China, respectively. Allometry which is the ratio of the radicle length to the plumule length was maximum in Mazandaran with 2.4 and Qazvin with 0.95. This study showed that Seabuckthorn propagation by seeds is feasible and recommendable. Further researches are recommended on this valuable species due to its drought tolerance, nitrogen fixing ability and unique medicinal properties این پژوهش اولین بار در ایران به‌منظور معرفی درختچۀ پیشا­هنگ جنگلی و دارویی سنجد تلخ (پرخار) و تعیین صفات بیانگر قدرت بذور این گونه از هفت پرونانس ایران و چین در آزمایشگاه انجام گرفت. به این منظور، ضمن شناسایی رویشگاه­های این گونه، بذرهای مبدأ البرز، مازندران، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، قزوین، چین و تبت پس از ضدعفونی در پتری­دیش­ در ژرمیناتور قرار گرفت. بذور در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار با 25 بذر کاشته شدند. در پایان دورۀ رویشی بذر، شاخص­های درصد جوانه‌زنی، تعداد بذر سبزشده، میانگین زمان جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، انرژی جوانه‌زنی، شاخص بنیۀ بذر، مجموع طول ساقه­چه، مجموع طول ریشه­چه، میانگین طول ساقه­چه، میانگین طول ریشه­چه، ضریب آلومتری، تعداد ساقه­چه، تعداد ریشه­چه و نسبت تعداد ریشه­چه به ساقه­چه محاسبه شد. میانگین درصد جوانه‌زنی 90، 48، 95، 36، 33، 32 و 60 برای مبدأ البرز، مازندران، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، قزوین، چین و تبت به‌دست آمد. بیشترین درصد جوانه‌زنی در مبدأ آذربایجان شرقی و کمترین آن در مبدأ چین مشاهده شد. شاخص بنیۀ بذر در بذور پرونانس آذربایجان شرقی با 1/54 بیشترین و در پرونانس چین با 6/20 کمترین مقدار بود. ضریب آلومتری که برآوردی از نسبت طول ریشه­چه به ساقه­چه است، در مبدأ مازندران با 4/2 بیشترین، و در مبدأ قزوین با 95/0 کمترین مقدار را نشان داد. با انجام این مطالعه می­توان نتیجه گرفت که تکثیر این گونه از طریق بذر امکان پذیر و قابل توصیه است. تحقیق بیشتر دربارۀ این گونۀ با‌ارزش به‌دلیل مقاومت به خشکی، تثبیت‌کنندگی ازت و خاصیت دارویی کم‌نظیر آن توصیه می­شود.  https://jfwp.ut.ac.ir/article_59038_e7784a378668357b2a0e3f4a08a3ae57.pdf