دانشگاه تهران نشریه جنگل و فرآورده های چوب 5052-2008 67 3 2014 09 23 The Role of Xylem Vessel Size and Ray Traits in Dutch Elm Disease Frequency in Ulmaceae بررسی ارتباط ویژگی آوندها و اشعه چوبی با فراوانی بیماری مرگ هلندی در درختان خانوادۀ نارون 453 462 52089 10.22059/jfwp.2014.52089 FA جواد ترکمن استادیار دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‏ سرا، ایران مهرداد قدس خواه دریایی استادیار دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‏سرا، ایران شقایق ذولقدری کارشناس ارشد جنگل‏ شناسی و اکولوژی جنگل، دانشگاه گیلان، صومعه ‏سرا، ایران Journal Article 2013 05 20 Dutch elm disease is one of the most destructive and common plant vascular diseases now which is<br />known as a global problem. The aim of this study was comparison of early- and late-wood vessels<br />diameter and ray dimensions. In 4 species: Ulmus carpinifolia, Zelkova carpinifolia, Ulmus glabra and<br />Celtis australis from Ulmaceae. Then, very thin transversal sections were prepared and after different<br />stages of staining, microscopic slides were prepared. The data of xylem vessel and ray attributes<br />measurement among disease and healthy species analysis via one-way at level of 0.01. The compare<br />means was done with Duncan test. The results showed that the maximum and minimum frequency of<br />disease belong to English elm and Hackberry respectively. There is significant difference between<br />xylem vessels and ray attributes of species. The results of light and electron microscopy showed that<br />there is a change and destruction in xylem vessels and ray structure in affected trees. امروزه، بیماری مرگ هلندی نارون از مخرب ‏ترین و شایع‏‏ترین بیماری‏های گیاهان آوندی محسوب می‏شود که در سراسر دنیا به ‏‏عنوان یک معضل بزرگ جهانی شناخته شده است. این پژوهش با هدف مقایسۀ تعداد و قطر آوندهای چوب بهاره و تابستانه و اندازۀ اشعه چوبی در چهار گونه از خانوادۀ نارون‏ها، اوجا (Ulmus carpinifolia)، آزاد (Zelkovacarpinifolia)، ملچ (Ulmus glabra)، و داغداغان (Celtis australis) انجام شد. پس از برش‏‏ های عرضی بسیار نازک با دستگاه میکروتوم و انجام ‏دادن مراحل متفاوت رنگ‏ آمیزی، اسلاید‏های میکروسکوپی از آن‏ها تهیه شد. داده ‏‏های حاصل از اندازه‏ گیریِ ویژگی‏ های آوندها و اشعه چوبی در بین گونه‏ های سالم و بیمار از طریق آنالیز واریانس یک‏طرفه در سطح احتمال 01/0 تحلیل و مقایسۀ میانگین‏‏ ها با استفاده از آزمون دانکن انجام شد. نتایج نشان داد که از بین گونه‏ های مذکور بیشترین فراوانی بیماری مربوط به اوجا و کمترین فراوانی مربوط به داغداغان است. نتایج بیان‏گر وجود تفاوت معنی‏دار در بین گونه ‏ها از نظر ویژگی آوندها و اشعة چوبی است. بررسی‏ های میکروسکوپ نوری و الکترونی گویای تخریب و تغییر در ساختار آوندها و اشعه چوبی است. https://jfwp.ut.ac.ir/article_52089_494059dcc4e41ed38eeb31cc09e538b4.pdf